ค่ำคืนวันลอยกระทง
ท้องฟ้าสว่างไสวราวกับกลางวัน เสียงพลุดังสนั่นหวั่นไหว… แตกกระจาย… สาดแสงหลากสีสัน แสงไฟนั้นส่องกระทบผิวน้ำของแม่น้ำเจ้าพระยา สะท้อนเป็นเงาระยิบระยับ… สวยงาม… แต่ก็เย็นชา เสียงเพลงดังกระหึ่มมาจากอีกฝั่ง เสียงหัวเราะของผู้คน… เสียงอวยพร… เสียงแห่งความสุข ทั้งหมดนั้นดังมาจาก “ข้างบน” บนสะพานพระรามแปด… ที่ซึ่งผู้คนเฉลิมฉลอง ที่นั่นคือสวรรค์ของคนมีเงิน ที่นั่นคือแสงสว่าง
แต่ที่นี่… ที่นี่คือ “ข้างล่าง” ใต้สะพานพระรามแปด… คือโลกอีกใบที่ถูกลืม ที่นี่มีเพียงความมืด… และเงามืดที่สั่นไหวไปมาตามเสาตอม่อคอนกรีตขนาดมหึมา เงาที่ดูเหมือนแขนขาของยักษ์… ที่กำลังจ้องมองผิวน้ำ มีเพียงความเงียบ… ที่ถูกรบกวนด้วยเสียงหยดน้ำ… และเสียงสะท้อนอันอื้ออึงของงานรื่นเริง และกลิ่น… กลิ่นเหม็นอับชื้นของคอนกรีต กลิ่นโคลนตมที่ถูกคลื่นซัดเข้าหาฝั่ง กลิ่นคาวของน้ำในแม่น้ำ… ที่ผสมปนเปกับกลิ่นธูปและดอกไม้ที่เน่าเปื่อย
อาร์ต… นั่งกอดเข่าอยู่หลังเสาต้นใหญ่ที่สุด เขาซ่อนตัวอยู่ในเงามืด… ราวกับเป็นส่วนหนึ่งของมัน เขาอายุยี่สิบปี… แต่ใบหน้าของเขาดูแก่กว่านั้น ความหิวโหย… ความสิ้นหวัง… และความโกรธแค้น มันสลักร่องรอยลึกไว้บนใบหน้าของเขา เขาเป็นเด็กเร่ร่อน… บ้านของเขาคือที่นี่… คือซอกหลืบใต้สะพานแห่งนี้ ที่ที่คนอื่นมองไม่เห็น… หรือแกล้งทำเป็นมองไม่เห็น
ท้องของเขาร้องเสียงดัง… เสียง “โครกคราก” ที่ดังแข่งกับเสียงเพลง เขาไม่ได้กินอะไรที่มีประโยชน์มาทั้งวัน… นอกจากเศษขนมปังแข็งๆ ที่เก็บได้จากถังขยะเมื่อเช้า กลิ่นหอมของอาหารลอยมาตามลม ไก่ย่าง… ปลาหมึกย่าง… ข้าวโพดคั่ว… กลิ่นที่ทำให้กระเพาะของเขาบิดตัว มันทรมาน… มันคือการตอกย้ำว่าเขาอยู่ที่ไหน… และพวกเขาอยู่ที่ไหน
อาร์ตเงยหน้ามองดูผู้คนบนสะพาน เหมือนมดตัวเล็กๆ ที่กำลังเคลื่อนไหวอยู่ไกลๆ พวกเขากำลังอธิษฐาน… กำลังลอยกระทง… พวกเขากำลังขอขมาพระแม่คงคา พวกเขากำลังโยนเงินลงไปในน้ำ… โยนทิ้ง… ราวกับมันไม่มีค่า
“ไร้สาระสิ้นดี” อาร์ตพึมพำกับตัวเอง เขาไม่เชื่อ… เขาไม่เคยเชื่อเรื่องงมงายพวกนี้ ถ้าพระแม่คงคามีจริง… ทำไมถึงปล่อยให้เขาต้องมานั่งหิวโซอยู่ตรงนี้? ทำไมถึงปล่อยให้แม่ของเขาต้องตาย… อย่างโดดเดี่ยวในห้องเช่าแคบๆ นั่น? ไม่มีหรอกพระเจ้า… ไม่มีหรอกผีสางเทวดา… มีเพียงคนรวย… และคนจน มีเพียงคนที่ “มี”… และคนที่ “ไม่มี” และคืนนี้… เขาคือคนที่ “ไม่มี” เขาจึงต้อง “เอา” จากคนที่ “มี”
สายตาของเขาจับจ้องไปที่ผิวน้ำสีดำ มองหากระทงที่ลอยเข้ามาใกล้ฝั่ง กระทง… คือเป้าหมายของเขา ไม่ใช่เพื่อขอขมา… แต่เพื่อ “เงิน” เหรียญที่ปักอยู่บนกระทงเหล่านั้น… มันคือค่าข้าวของเขาในวันพรุ่งนี้
เขากำลังจะขยับตัว… แต่แล้ว… การเคลื่อนไหวหนึ่งในเงามืดของผิวน้ำก็หยุดเขาไว้ เรือไม้ลำเล็กๆ ลำหนึ่ง… พายมาอย่างเงียบเชียบ… ไร้เสียง ลุงบุญ… ชายชราผิวคล้ำ… หลังค่อม… คนที่อาร์ตเห็นมาตั้งแต่จำความได้ ลุงบุญอาศัยอยู่ริมน้ำ… ในกระท่อมผุพัง คนแถวนี้บอกว่าแกอยู่มานานกว่าสะพานแห่งนี้เสียอีก แกเป็นเหมือนส่วนหนึ่งของแม่น้ำ… เหมือนปลา… เหมือนตลิ่ง
ลุงบุญกำลังทำในสิ่งที่แกทำทุกปีในคืนวันลอยกระทง แกพายเรือไปตามตลิ่ง… ใช้ไม้ไผ่ยาวๆ ที่มีตะขอเกี่ยว… คอยเกี่ยว… สอย… กระทงที่ลอยมาติด มือเหี่ยวย่นของแก… ล้วงเข้าไปในกระทงเหล่านั้น หยิบเหรียญบาท… เหรียญห้า… เหรียญสิบ แกไม่สนใจดอกไม้… แกไม่สนใจธูปเทียนที่ดับแล้ว แกสนแค่เงิน… และบางครั้ง… อาร์ตก็เห็นแกเก็บของบางอย่างที่ลอยมา… ของที่ไม่ใช่กระทง… ของที่ดูเหมือน… ของใช้ส่วนตัว
“เหมือนกัน” อาร์ตคิดในใจ “เรามันก็แค่พวกหาเศษเดน… หากินกับความเชื่อของคนอื่น” เรือของลุงบุญลอยเข้ามาใกล้จุดที่อาร์ตนั่งซ่อนตัวอยู่ ชายชราหยุดพาย… เรือลอยนิ่ง… กระแสน้ำไหลวนรอบเรือ… แต่เรือกลับไม่ขยับ ในความมืด… อาร์ตคิดว่าลุงบุญมองไม่เห็นเขา แต่เขาคิดผิด…
“ไอ้หนุ่ม…” เสียงแหบพร่า… เย็นเยียบ… ดังขึ้นจากผิวน้ำ อาร์ตสะดุ้งเล็กน้อย… แต่พยายามเก็บอาการ “ยังไม่นอนอีกรึ” ลุงบุญถาม… โดยไม่หันมามอง อาร์ตไม่อยากตอบ… เขากำลังหงุดหงิด “จะนอนได้ยังไงลุง… เสียงดังขนาดนี้” เขาตอบแบบขอไปที ลุงบุญถอนหายใจเบาๆ เสียงถอนหายใจนั้น… มันฟังดูเศร้า… และเหนื่อยล้าอย่างประหลาด มันฟังดู… เก่าแก่… เหมือนเสียงของสายน้ำ
“คืนนี้… แม่น้ำ ‘เรียกร้อง’ หนักนะ” ลุงบุญพูดประโยคเดิม… ประโยคที่อาร์ตเคยได้ยินแกพูดกับตัวเองมานับครั้งไม่ถ้วน “เรียกร้องอะไรของลุง… ก็น้ำมันขึ้น” อาร์ตสวนกลับ ชายชราค่อยๆ หันหน้ามา… ในเงามืด… อาร์ตเห็นเพียงดวงตาของแก ดวงตาที่สะท้อนแสงจันทร์… มันดูขาวขุ่น… และลึกจนน่ากลัว “ไม่ใช่แค่น้ำ… ไอ้หนุ่ม” “วิญญาณ… พวกเขาหิวโหย” “พวกเขารอวันนี้ทั้งปี… รอรับส่วนบุญ… รอของที่คนเป็นส่งมาให้” อาร์ตแค่นหัวเราะ “ลุงก็เชื่อเรื่องผีสางพวกนี้ด้วยเหรอ” “ผมก็นึกว่าลุงแค่มาเก็บเหรียญ… เหมือนผม” “เงินมันก็เรื่องหนึ่ง” ลุงบุญตอบ… เสียงเรียบ “แต่ความเกรงกลัว… มันก็อีกเรื่องหนึ่ง” “เราอยู่ที่นี่… เราอาศัยน้ำ… เราต้องกลัวน้ำ” “แล้วไอ้พวกคนข้างบนนั่นล่ะ” อาร์ตชี้ขึ้นไปบนสะพาน “พวกเขาทิ้งขยะ… พวกเขาไม่เห็นจะกลัวอะไร” “นั่นมันเรื่องของเขา” ลุงบุญพูด “แต่แก… แกอยู่ ‘ข้างล่าง’ นี้… แกอยู่กับพวกเขา” “พวกเขา?” อาร์ตขมวดคิ้ว “คนที่อยู่ใต้น้ำไงล่ะ”
ลุงบุญหันเรือกลับไป… จ้องมองผิวน้ำสีดำ “คืนนี้… กระทงบางอัน… ไม่ได้ลอยมาเพื่อคนเป็น” “บางอัน… เขาตั้งใจลอยให้คนตาย” “อย่าเอาอะไรที่ไม่ใช่ของแกไป… อาร์ต” ลุงบุญเรียกชื่อเขา… ทั้งที่อาร์ตจำไม่ได้ว่าเคยบอกชื่อแกตอนไหน “โดยเฉพาะของที่เขาตั้งใจ ‘ส่ง’ ให้คนตาย” “ไม่อย่างนั้น… แกจะต้อง ‘แลก’ คืน” อาร์ตรู้สึกเย็นวาบที่สันหลัง… ไม่ใช่เพราะลม… แต่เพราะน้ำเสียงของลุงบุญ “แลกด้วยอะไร” เขาถาม… เสียงเบาลง ลุงบุญไม่ตอบ… แกแค่จ้องหน้าเขา… นาน… นานจนอาร์ตอึดอัด แล้วแกก็เริ่มพายเรือออกไปช้าๆ… เรือไม้ลำนั้น… หายวับไปในเงามืด… อย่างไร้ร่องรอย… ราวกับไม่เคยมีอยู่ตรงนั้น
“ตาแก่เพี้ยน” อาร์ตพึมพำกับตัวเอง เขาพยายามสลัดความรู้สึกประหลาดนั้นทิ้งไป แต่คำพูดนั้น… “แกจะต้อง ‘แลก’ คืน” มันยังคงก้องอยู่ในหัวของเขา ความหิว… มันรุนแรงกว่าความกลัว ตอนนี้เขาต้องการเงิน… เขาต้องการอาหาร… เรื่องผีสางเอาไว้ทีหลัง
อาร์ตลุกขึ้นยืน… เขาเดินออกจากเงามืดของตอม่อ… ก้าวออกมาสู่ที่โล่งริมตลิ่ง แสงจันทร์วันเพ็ญ… ส่องสว่าง… แต่แสงจันทร์คืนนี้… มันดูซีดเซียวอย่างน่าขนลุก มันอาบไล้ทุกอย่าง… ทำให้เงามืดดูดำสนิทกว่าเดิม เขาก้มลงมองน้ำ… เท้าของเขาย่ำลงบนโคลนที่ชื้นแฉะ เสียง “แฉะ… แฉะ…” มันดังน่ารำคาญ… เหมือนเสียงคนเคี้ยวอะไรเหนียวๆ เขาเห็นกระทงมากมายลอยอยู่… กระทงโฟม… กระทงขนมปังที่เริ่มเปื่อยยุ่ย มีปลาเล็กๆ มาตอด… กระทงพวกนี้มีเหรียญบาทติดอยู่ไม่กี่เหรียญ… ไม่คุ้มที่จะเสี่ยงลงไปเอา เขาต้องหา ‘เป้าหมาย’ ที่ดีกว่านี้ เป้าหมายที่ทำให้เขาอิ่มไปได้หลายวัน
อาร์ตเดินเลียบไปตามริมตลิ่ง… สายตาของเขาสอดส่าย… มองลึกเข้าไปในความมืด… เลยจุดที่แสงไฟจากสะพานส่องถึง ตรงนั้น… ในเงามืดที่บรรจบกับแสงจันทร์ เขากำลังจะหันกลับ… เพราะคิดว่าคงไม่มีอะไรดีๆ ลอยมาถึงนี่ แต่แล้ว… เขาก็เห็นมัน… บางอย่าง… ที่ลอยอยู่นิ่งๆ… มันไม่ได้ลอยตามกระแสน้ำ… มันเหมือน… มันกำลัง ‘รอ’ อยู่ มันลอยอยู่ตรงกลาง… ระหว่างเสาสองต้น ทั้งที่กระแสน้ำตรงนั้นไหลเชี่ยวที่สุด มันดู… สวยงาม… สวยงามอย่างประหลาด มันไม่ใช่กระทงโฟม… ไม่ใช่ขนมปัง มันเป็นสีเขียวเข้ม… ของใบตองสด และสีขาว… ของดอกไม้
อาร์ตกลืนน้ำลาย… หัวใจของเขาเริ่มเต้นแรง… มันต้องเป็นกระทงของคนรวย… กระทงที่ทำอย่างประณีต… และกระทงแบบนั้น… มักจะมี “ของดี” อยู่ข้างในเสมอ
ไม่ใช่แค่เหรียญ… บางที… อาจจะเป็นธนบัตร… หรือแหวนทอง อาร์ตเคยได้ยินเรื่องคนรวยที่ลอยของมีค่า… เพื่อสะเดาะเคราะห์ นั่นแหละ… “เหยื่อ” ของเขาคืนนี้ เขาไม่สนใจคำเตือนของลุงบุญ ลุงบุญมันก็แค่ตาแก่ขี้ขลาด ผีสางอะไรกัน… สิ่งที่น่ากลัวกว่าผี… คือความหิว
อาร์ตเริ่มมองหาทางลงน้ำ ตลิ่งตรงนี้ค่อนข้างชัน… แต่เขาก็เห็นรากไม้ใหญ่ที่พอจะให้เกาะได้ เขาไม่ลังเล… คืนนี้… เขาต้องได้อะไรติดมือกลับไป
อาร์ตยึดรากไม้ใหญ่… ค่อยๆ หย่อนเท้าลงไปในความมืด ตลิ่งลื่น… ชัน… และเต็มไปด้วยเศษขยะที่มองไม่เห็น เท้าเปล่าของเขาสัมผัสกับผิวน้ำ “เฮือก!” เขาสะดุ้ง… น้ำ… มันเย็น… เย็นยะเยือก… มันไม่ใช่ความเย็นธรรมดาของน้ำในแม่น้ำ แต่มันเป็นความเย็นที่เหมือนมีเข็มเล็กๆ นับพัน… ทิ่มแทงเข้ามาในผิวหนัง มันเย็น… เหมือนน้ำแข็ง… เย็นเหมือน… ศพ
เขาเกือบจะดึงเท้ากลับ เกือบจะล้มเลิกความคิด แต่แล้ว… “โครกกก…” เสียงท้องร้อง… มันดังกว่าเสียงหัวใจของเขาเสียอีก ความหิวโหย… มันคือไฟ… ไฟที่เผาผลาญความกลัว เขาต้องไปต่อ…
อาร์ตกัดฟัน… ก้าวเท้าที่สองลงไป น้ำสูงถึงข้อเท้า… โคลนเลนใต้น้ำ… มันดูดหนึบ… เขารู้สึกเหมือนมันกำลัง “จับ” ข้อเท้าเขาไว้ เขาขยับเท้า… เสียง “จ๊วบ” ดังขึ้น… น่ารังเกียจ เขาพยายามไม่สนใจมัน…
เขาเงยหน้า… มองเป้าหมาย… ตอนนี้มันอยู่ใกล้ขึ้น… เขามองเห็นมันชัดเจน… และมัน… มันสวยงาม… สวยงามอย่างน่าประหลาดใจ… มันไม่ใช่กระทงที่ทำลวกๆ ฐานทำจากใบตองสด… กลีบบัวสีชมพูอ่อนถูกพับอย่างประณีต… แต่ที่เด่นที่สุด… คือดอกมะลิ… ดอกมะลิสีขาวบริสุทธิ์… ถูกร้อยเป็นมาลัย… พันรอบกระทง… แซมด้วยดอกกล้วยไม้สีม่วงเข้ม… และกลีบกุหลาบสีแดงสด มันเหมือน… ไม่ใช่กระทง… มันเหมือน… ของขวัญ… เหมือนเครื่องบูชา… ที่ทำด้วยความรัก… และความตั้งใจ
ตรงกลาง… ธูปสามดอก… และเทียนเล่มเล็กสีเหลือง เปลวเทียนนั้น… มันสั่นไหว… แต่ไม่ไหวตามแรงลม… มันไหว… เหมือนกำลัง “กวักมือ” เรียกเขา
และ… เขาก็เห็น… สิ่งที่เขาต้องการ… เหรียญ… ไม่ใช่แค่เหรียญบาท… เขามองเห็นประกายสีทองของเหรียญห้า… และสีเงินแวววาวของเหรียญสิบ… หลายเหรียญ… ปักอยู่ท่ามกลางดอกไม้… มันคือเงิน… มันคืออาหาร… มันคือชีวิตรอด…
อาร์ตลืมความเย็น… ลืมความกลัว… ลืมคำเตือนของลุงบุญ… เขาค่อยๆ สาวเท้า… น้ำสูงขึ้น… ถึงหัวเข่า… ถึงเอว… เขาต้องว่ายน้ำไม่กี่ก้าว… มันอยู่ห่างออกไปแค่เอื้อมมือ กระแสน้ำเริ่มแรงขึ้น… แต่แปลก… กระทงนั้น… มันยังคงลอยนิ่ง… ลอยรออยู่ตรงนั้น… ไม่ขยับไปไหน
เขาอยู่ห่างมันแค่คืบเดียว… กลิ่น… กลิ่นดอกมะลิหอมฟุ้ง… มันหอม… หอมจนเวียนหัว… หอมจนแทบสำลัก… มันกลบกลิ่นเหม็นเน่าของแม่น้ำจนหมดสิ้น
เขายื่นมือออกไป… มือที่สั่นเทา… ไม่ใช่เพราะความหนาว… แต่เพราะความตื่นเต้น… อีกแค่นิดเดียว… เงินนั่น…
“แกจะต้อง ‘แลก’ คืน…” เสียงแหบพร่าของลุงบุญ… ดังขึ้นในหัว… ชัดเจน… ราวกับแกมายืนกระซิบอยู่ข้างหู อาร์ตชะงัก… มือของเขาหยุดค้างอยู่กลางอากาศ หัวใจของเขาเต้นผิดจังหวะ… ความกลัว… มันกลับมาอีกครั้ง เขามองไปรอบตัว… ความมืดใต้สะพาน… เสาตอม่อที่เหมือนยักษ์… ผิวน้ำสีดำสนิท… มันดูเหมือน… กำลัง “จ้อง” เขาอยู่
“ไร้สาระ!” เขาตะโกนใส่ความเงียบ “ผีที่ไหนจะน่ากลัวเท่าคนหิว!” ความหิว… มันชนะทุกสิ่ง เขาตัดสินใจแล้ว…
นิ้วมือสกปรก… หยาบกร้าน… เปียกโชก… ของเขา… สัมผัสกับกลีบดอกมะลิสีขาวบริสุทธิ์… เขารู้สึกถึงความเย็น… และความนุ่ม… ของดอกไม้…
และวินาทีนั้นเอง… วินาทีที่ปลายนิ้วของเขาสัมผัสกระทง… ฟู่!
เปลวเทียนสีเหลือง… มันไม่ได้ไหว… มันไม่ได้ริบหรี่… มัน “ดับ” ดับวูบลงทันที… เหมือนมีมือที่มองไม่เห็น… มาบีบขยี้เปลวไฟนั้น… ควันสีขาวเส้นเล็กๆ ลอยขึ้นมาจากไส้เทียน… ลอยขึ้นมา… แล้วก็หยุดนิ่ง… ค้างอยู่กลางอากาศ… ก่อนจะสลายไป… อย่างไร้ร่องรอย
อาร์ตแข็งทื่อ… เขารู้สึกได้… ควันธูป… ควันธูปสามดอกที่เคยลอยอ้อยอิ่ง… มันก็… หายไป กลิ่นหอมของธูป… กลิ่นหอมของดอกมะลิ… มันจางหายไปในพริบตา… เหลือเพียงกลิ่น… กลิ่นโคลนตม… กลิ่นสาบสางของแม่น้ำ… ที่รุนแรงขึ้น… รุนแรงจนแทบอาเจียน…
และแล้ว… ความเงียบ… ก็มาเยือน… ไม่ใช่แค่ความเงียบ… แต่มันคือ “ความว่างเปล่า” เสียงเพลง… เสียงพลุ… เสียงหัวเราะ… เสียงรถราบนสะพาน… เสียงลม… เสียงน้ำไหล… ทุกอย่าง… หยุด… เหมือนมีคนกดปุ่ม “ปิด” โลกทั้งใบ อาร์ตยืนนิ่งอยู่กลางแม่น้ำ… หูของเขาอื้ออึง… เขาได้ยินเพียงเสียงเดียว… เสียงหัวใจของตัวเอง… ที่เต้น… ตึก… ตัก… ตึก… ตัก… ดัง… จนเจ็บหน้าอก
“อะไรวะ…” เขาพึมพำ เสียงของเขา… มันไม่ดังออกไป มันเหมือนถูกดูดกลืน… เข้าไปในความเงียบนั้น เขารู้สึกเย็น… เย็นวาบไปทั้งตัว… ขนลุกซู่… นี่ไม่ใช่เรื่องตลก… เขารู้สึกว่า… มี “บางอย่าง” บางอย่าง… กำลังมองเขาอยู่ มองมาจากในความมืด… มองมาจาก… ใต้น้ำ
เขารู้สึกถึงแรงดันที่ขา… น้ำที่เคยนิ่ง… เริ่มเคลื่อนไหว มันไม่ได้ไหล… แต่มัน “สั่น” เหมือนมีอะไรขนาดใหญ่… กำลังเคลื่อนตัวอยู่ข้างใต้ อาร์ตกลืนน้ำลาย… ความกลัว… มันพุ่งขึ้นมาจุกที่คอหอย เขาอยากจะถอย… เขาอยากจะหนี… แต่ร่างกายมันไม่ขยับ มันแข็งทื่อ… เหมือนถูกสาป
และแล้ว… เขาก็ได้ยิน… จ๋อม! เสียงเล็กๆ… ดังมาจากข้างหลังเขา… ใกล้มาก… เหมือนมีคน… โยนก้อนหินลงน้ำ… ไม่… ไม่ใช่ก้อนหิน… มันเหมือน… เหมือนมี “อะไรบางอย่าง” โผล่ขึ้นมาจากน้ำ… แล้วก็… หายใจ
อาร์ตไม่กล้าหันไปมอง… เขาหลับตาปี๋… “ไม่จริง… ไม่จริง…” เขาสวดในใจ เขาไม่เชื่อเรื่องผี… เขาไม่เชื่อ… แต่ร่างกายของเขากำลังกรีดร้อง… ว่า “หนี!”
ทันใดนั้น… เสียงเพลง… เสียงพลุ… เสียงรถ… ทุกอย่าง… ก็ “กลับมา” ดังกระหึ่มขึ้นมาพร้อมกัน… ดังกว่าเดิม… ดังจนแสบแก้วหู อาร์ตสะดุ้งสุดตัว… เขาหันขวับไปมองข้างหลัง… ไม่มีอะไร… ไม่มีอะไรเลย… นอกจากผิวน้ำสีดำ… ที่สะท้อนแสงไฟจากงานรื่นเริง เขาคิดไปเอง… เขาต้องคิดไปเองแน่ๆ เพราะความกลัว… เพราะความหิว… ใช่… มันต้องเป็นอย่างนั้น
แต่เขาไม่รออีกต่อไปแล้ว… เขาคว้าหมับ! คว้ากระทงนั้น… มือของเขากำมันไว้แน่น และในวินาทีที่เขายกมันขึ้นจากน้ำ… เขาก็กระตุก… มัน “หนัก” หนักอึ้ง… หนักอย่างไม่น่าเชื่อ… หนัก… ราวกับมันทำจากหิน… หนัก… ราวกับมัน “เปียกชุ่ม” ไม่ใช่แค่เปียกน้ำ… แต่มันเหมือน… “อุ้มน้ำ” ไว้จนเต็ม ราวกับมันจมอยู่ใต้น้ำมานานหลายปี…
“บ้าเอ๊ย!” อาร์ตสบถ… เขาใช้แรงทั้งหมด… ดึงมันขึ้นมา เขาไม่สนอีกแล้วว่ามันจะหนักแค่ไหน เขาได้มันมาแล้ว… เขาต้องรีบขึ้นฝั่ง…
เขารีบว่ายน้ำ… ทุบน้ำอย่างบ้าคลั่ง… เขารู้สึกเหมือนมี “มือ” มือเย็นๆ… ลื่นๆ… กำลังลูบไล้ไปตามขาของเขา… พยายามจะดึงเขาไว้… เขาเตะน้ำสุดแรง… ไม่กล้ามองลงไป…
เขารู้สึกว่าระยะทางกลับเข้าฝั่ง… มันไกลกว่าตอนมา… ไกลอย่างไม่มีที่สิ้นสุด โคลนเลนที่ตลิ่ง… มันดูดเท้าเขา… มันลื่น… เขาพยายามตะเกียกตะกาย… มือของเขากำกระทงไว้แน่น… ไม่ยอมปล่อย…
ในที่สุด… เขาก็คลานขึ้นมาบนตลิ่งได้สำเร็จ เขาล้มตัวลงนอนหอบ… แฮ่ก… แฮ่ก… แฮ่ก… ร่างกายของเขาสั่นไปทั้งตัว เปียกปอน… มอมแมม… แต่เขาก็ “ชนะ” เขาหัวเราะออกมาเบาๆ… เสียงหัวเราะที่ฟังดูเหมือนคนบ้า เขาชูกระทงขึ้น… ในเงามืด… มันยังคงสวยงาม… แม้จะเปียกน้ำ… “เห็นไหม… ลุงบ้า” เขาตะโกนใส่ความมืด “ไม่มีอะไร… ไม่มีผี… มีแต่เงิน!” เขาพลิกกระทงไปมา… เหรียญสิบห้าเหรียญ… เหรียญห้าอีกหลายเหรียญ เขาได้เงินแล้ว… เขาจะไม่อดตายแล้ว เขากลับไปนั่งพิงเสาตอม่อต้นเดิม… ที่ซ่อนของเขา… เขาวางกระทงลงบนพื้นปูนเย็นๆ… ตอนนี้… ถึงเวลา “เก็บเกี่ยว”
เขารู้สึกเจ็บแปลบที่มือ… เขาก้มลงมอง… ตอนที่เขาปีนขึ้นฝั่ง… เขาคงไปโดนเศษแก้ว… เลือดสีแดงสด… ไหลออกมาจากฝ่ามือ “ช่างมัน” เขาไม่สน… เขาใช้มือข้างที่เปื้อนเลือด… เริ่ม “แกะ” เริ่ม “ฉีก” ฉีกกระทงที่สวยงามนั้น… เพื่อเอา “สมบัติ” ของเขาออกมา…
มือที่เปื้อนเลือด… และโคลน… ของอาร์ต… ไม่ได้แสดงความลังเลแม้แต่น้อย เขาหิวกระหาย… ทั้งความหิวจากกระเพาะ… และความหิวเงิน เขากระชาก… ดึงดอกมะลิที่ร้อยไว้อย่างสวยงาม… จนขาดสะบั้น ดอกไม้สีขาวบริสุทธิ์… ตกลงบนพื้นปูนสกปรก กลีบกุหลาบสีแดงสด… ถูกขยี้… กลีบบัวสีชมพู… ถูกฉีก… เขาไม่สนใจความงาม… เขาไม่สนใจความตั้งใจ… เขาสนใจแค่สิ่งที่ซ่อนอยู่…
นิ้วของเขา… ควานหา… ดึงเหรียญสิบ… เหรียญห้า… ออกมาจากฐานใบตอง เสียงโลหะกระทบกัน… “เคร้ง… เคร้ง…” มันคือเสียงดนตรีที่ไพเราะที่สุดในค่ำคืนนี้ เขานับเงิน… ห้าสิบ… เจ็ดสิบ… แปดสิบห้าบาท “ฮ่า!” เขาหัวเราะอย่างพอใจ “แปดสิบห้าบาท! คุ้มค่า… คุ้มค่าจริงๆ” แค่นี้ก็พอสำหรับข้าวเช้า… และมื้อเที่ยง เขาเช็ดเหรียญที่เปียก… และเปื้อนเลือด… กับกางเกงเก่าๆ ยัดมันลงในกระเป๋า…
แต่เขายังไม่หยุด… ดอกไม้พวกนี้… ดอกกล้วยไม้… ดอกมะลิ… มันยังสด… ถึงจะเปียกน้ำ… แต่ก็ยัง “ใหม่” ถ้าเอาไปล้างดีๆ… พรุ่งนี้เช้า… เขาเอาไปขายต่อที่ปากคลองตลาดได้ อาจจะได้อีกยี่สิบสามสิบบาท เขาต้องเอาให้คุ้ม… เอาให้หมด… ไม่ให้เหลือ…
เขาเริ่ม “รื้อ” รื้อกระทงนั้น… แยกส่วน… เหมือนสัตว์ป่าที่กำลังกัดกินซากเหยื่อ เขาดึงใบตองที่พับซ้อนกันอยู่ออก… ตั้งใจจะเก็บดอกไม้… แยกขยะ… ใต้ฐานใบตองชั้นสุดท้าย… ที่ซึ่งถูกปิดไว้… อย่างแนบเนียน เขาสัมผัสได้ถึง… “บางสิ่ง” บางสิ่งที่แข็ง… และแบน… มันไม่ใช่เหรียญ… มันไม่ใช่ดอกไม้…
อาร์ตขมวดคิ้ว… ความโลภ… ทำให้เขาคิดว่า… “ทอง! หรืออาจจะเป็น… สร้อย?” เขาใช้เล็บ… แงะ… งัดแผ่นใบตองนั้นขึ้นมา… มันถูกซ่อนไว้… ถูกซ่อนไว้… ใต้ดอกมะลิ… ในจุดที่น้ำ… ไม่น่าจะซึมเข้าไปถึง
มันคือ… แผ่นพลาสติกใส… ขนาดเท่านามบัตร… ที่ถูกเคลือบมาอย่างดี… ข้างใน… คือรูปถ่าย… รูปถ่ายของผู้หญิงคนหนึ่ง… ผู้หญิงสาว… เธอดู… อ่อนเยาว์… อาจจะอายุรุ่นราวคราวเดียวกับเขา… เธอยิ้ม… รอยยิ้มของเธอ… มันดู… มันดู “เศร้า” ทั้งที่เธอกำลังยิ้ม… ดวงตาของเธอ… มันไม่ได้ยิ้มไปด้วย เธอยืนอยู่… โดยมีฉากหลัง… คือสะพานพระรามแปด… ในยามค่ำคืน… ที่เดียวกับที่เขากำลังนั่งอยู่ตอนนี้
อาร์ตจ้องมองรูปนั้น… ความรู้สึกเย็นเยียบ… มันแล่นกลับมาอีกครั้ง… นี่มันอะไรกัน… ทำไมต้องเอารูปถ่าย… มาใส่ไว้ในกระทง? นี่ไม่ใช่กระทงสะเดาะเคราะห์… นี่ไม่ใช่กระทงขอพร…
“บางอัน… เขาตั้งใจลอยให้คนตาย” เสียงของลุงบุญ… มันก้องเข้ามาในหัวของเขาอีกแล้ว… อาร์ตส่ายหัว… “ไร้สาระ” แต่เขาก็รู้สึก… รู้สึกเหมือน… กำลังทำสิ่งที่ “ผิด” ผิด… อย่างมหันต์ ความรู้สึก… เหมือนกำลัง… “ล่วงเกิน” เขารู้สึกเหมือนถูกจ้องมอง… ไม่ใช่จากในรูป… แต่มาจาก… แม่น้ำ…
“ชิ!” อาร์ตสบถ… ความรู้สึกผิด… มันทำให้เขาโกรธ โกรธตัวเอง… ที่ดันไปรู้สึก โกรธผู้หญิงในรูป… ที่ทำให้เขารู้สึก โกรธตาแก่ลุงบุญ… ที่ยัดเยียดเรื่องบ้าๆ นี่ใส่หัวเขา “ตายแล้วก็ตายไปสิ!” เขาตะคอก “จะมาหวงอะไรกันอีก!” เขา… โยนรูปถ่ายนั้น… ลงบนพื้นปูน… “แผละ” มันตกลงบนกองโคลน… เขาจงใจ… ใช้เท้า… เหยียบ… เหยียบลงไปบนใบหน้าที่กำลังยิ้ม… บดขยี้… ขยี้มัน… จนจมลงไปในโคลน… จนรอยยิ้มนั้น… หายไป “ก็แค่ขยะ… เหมือนกระทงนี่แหละ” เขาก้มลง… เก็บดอกไม้ที่เหลือ… ยัดใส่ถุงพลาสติกเก่าๆ ที่เขาพกติดตัว ส่วนซากกระทง… ซากใบตอง… กลีบดอกไม้ที่ช้ำ… เขาเตะมัน… “จ๋อม!” เตะมันกลับลงไปในแม่น้ำ… ที่ที่มันจากมา… “เอาคืนไป… ถ้าอยากได้นัก!” เขาตะโกน…
ซากกระทงนั้น… ลอยวน… วนอยู่ตรงหน้าเขา… ไม่ยอมลอยไปตามน้ำ มันวน… ช้าๆ… เหมือน… กำลัง “ปฏิเสธ” อาร์ตขนลุก… เขาไม่รอช้า… รีบคว้าถุงดอกไม้… และเงินในกระเป๋า… วิ่ง… วิ่งหนี… หนีออกจากใต้สะพาน… หนีออกจากความมืด… หนีออกจากความเย็น… เขาวิ่ง… จนสุดแรง… ไม่หันกลับไปมอง… เสียงเดียวที่เขาได้ยิน… คือเสียงฝีเท้าของตัวเอง… ที่ดัง… “แฉะ… แฉะ… แฉะ…” เหมือนเสียงย่ำโคลน… ทั้งที่เขาวิ่งอยู่บนถนนลาดยาง…
…
ห้องเช่าของเขา… มันคือสลัม… ที่ซุกตัวอยู่ในตรอกที่ลึกที่สุด… มันไม่ใช่ห้อง… มันคือ… รู… รูสี่เหลี่ยม… ที่เหม็นอับ… ร้อน… และไม่มีหน้าต่าง มีเพียงพัดลมเก่าๆ ที่ส่งเสียง “ครืด… คราด…” เหมือนคนกำลังจะขาดใจตาย อาร์ตนอนทิ้งตัวลงบนที่นอน… ที่นอนเก่าๆ… ที่ยุบ… และเหม็นเหงื่อ… เขาเหนื่อย… เหนื่อย… จนแทบขาดใจ แต่เขาก็… “รอด” เขารอดไปอีกวัน… เขามีเงิน… เขาไม่ต้องหิว…
เขาหลับตาลง… พยายามจะข่มตาให้หลับ… แต่… กลิ่น… กลิ่นดอกมะลิ… มันยังติดอยู่ที่มือของเขา… ติดอยู่ที่เสื้อผ้า… มันหอม… หอมจนน่ารำคาญ… เขาพลิกตัวไปมา… พยายามจะนอน… เสียงพัดลม… เสียงหมาเห่าไกลๆ… และเสียง… ติ๋ง… ติ๋ง… ติ๋ง…
อาร์ตลืมตา… เสียงอะไร… เสียงน้ำหยด… มันดังมาจาก… มุมห้อง มุมห้องที่มืดที่สุด… ที่แสงไฟสลัวๆ จากหลอดนีออนนอกห้อง… ส่องไปไม่ถึง “ติ๋ง…” เขาขมวดคิ้ว… ฝนไม่ได้ตก… หลังคาก็ไม่ได้รั่ว… เขาลุกขึ้นนั่ง… เพ่งมอง… ในความมืดนั้น… เขาไม่เห็นอะไร… “คงเป็นหนู” เขาคิด เขาพยายามจะไม่สนใจ… เขานอนลงอีกครั้ง… หลับตา…
และครั้งนี้… เขาก็ “จม” จมดิ่ง… สู่ความฝัน…
เขาฝัน… เขาฝันว่าเขากำลังจมน้ำ… เขากำลังจม… จมลงไปในแม่น้ำเจ้าพระยา… ที่ลึก… และมืด… เขาพยายามดิ้นรน… พยายามตะเกียกตะกาย… แต่น้ำ… มัน “หนืด” มันไม่ใช่แค่น้ำ… มันเต็มไปด้วย… ดอกมะลิ… ดอกมะลินับล้าน… พันธนาการแขนขาเขาไว้… มันรัด… รัดแน่นขึ้น… แน่นขึ้น… ดึงเขาลง… ดึงเขาลง… สู่ก้นบึ้ง…
เขาอ้าปากจะกรีดร้อง… แต่น้ำ… และดอกไม้… ก็ทะลักเข้ามาในปาก… ทะลักเข้ามาในปอด… เขาหายใจไม่ออก… มันไม่ใช่กลิ่นหอม… มันคือกลิ่น… “เน่า” กลิ่นดอกมะลิ… ที่เน่าเปื่อย… กลิ่นโคลนตม… กลิ่นคาว… กลิ่นของความตาย…
เขาดิ้น… ดิ้นสุดชีวิต… เขาไม่อยากตาย… เขาไม่อยากตาย…
“เฮือก!” อาร์ตสะดุ้งตื่น… เขาลืมตา… หัวใจของเขา… เต้นเหมือนจะหลุดออกมาจากอก เหงื่อ… เหงื่อท่วมตัว… เขายังอยู่ในห้อง… เขายังอยู่บนที่นอน… พัดลม… ยังคงส่งเสียง “ครืด… คราด…” “ฝัน… แค่ฝันไป…” เขาพึมพำกับตัวเอง เขาพยายามสงบสติอารมณ์… เขาหอบหายใจ…
แต่แล้ว… เขาก็ต้องกลบกลืนคำพูดของตัวเอง… เพราะ… กลิ่น… กลิ่นนั้น… มันไม่ใช่แค่ในฝัน… กลิ่นดอกมะลิเน่า… กลิ่นโคลนตม… มัน “ฟุ้ง” ฟุ้ง… อยู่ในห้องสี่เหลี่ยมแคบๆ นี้… มันตลบอบอวล… มันรุนแรง… รุนแรงกว่าในฝัน… รุนแรง… จนเขาแทบจะอาเจียน
อาร์ตเบิกตากว้าง… ตัวแข็งทื่อ… เป็นไปได้อย่างไร… เขาไม่ได้เอาดอกไม้เน่าๆ นั่นกลับมา… เขาเอามาแต่ดอกไม้สด… ที่เขามัดปากถุงไว้แน่น… เขาหันไปมองถุงดอกไม้… มันยังวางอยู่ที่เดิม…
แล้วกลิ่นนี้… มันมาจากไหน… “ติ๋ง…” “ติ๋ง…” “ติ๋ง…”
เสียงน้ำหยด… มันกลับมาอีกแล้ว… มันไม่ได้หยุด… และมัน… ดังขึ้น… ดังขึ้น… ชัดเจนขึ้น… มันดังมาจาก… มุมห้อง… มุมห้องที่มืดที่สุด… มุม… ที่เขาเคยมองไม่เห็นอะไร…
อาร์ตกลืนน้ำลาย… คอของเขาแห้งผาก… เขาไม่กล้า… ไม่กล้ามอง… แต่เขาก็… ต้องมอง เขาค่อยๆ… ค่อยๆ หันหน้าไป… ช้าๆ… ทีละนิด… ทีละนิด…
ในความมืดสลัว… เขาเพ่งสายตา… จนปวดกระบอกตา… และเขาก็… เห็น… “มัน”
ไม่ใช่หนู… ไม่ใช่น้ำรั่ว… มันคือ… “เงา” เงา… ของ “คน” เงาของคน… ที่กำลัง “ยืน” ยืนนิ่ง… อยู่ในมุมห้อง… ยืน… อยู่ในจุดที่มืดที่สุด รูปร่าง… ผอมบาง… ผมยาว… ดูเหมือน… ผู้หญิง…
“ใคร… ใครน่ะ!” อาร์ตตะโกน… เสียงของเขาสั่นเครือ… เงา… ไม่ขยับ… ไม่ตอบ… ยังคงยืนนิ่ง…
“กูถามว่าใคร!” เขาลนลาน… คลำหาสวิตช์ไฟ… ที่อยู่ข้างฝา… มือของเขาสั่น… จนกดไม่โดน…
ในที่สุด… “แป๊ก!” หลอดไฟนีออนเก่าๆ… กระพริบ… ติด… ดับ… แล้วก็… สว่างวาบ… แสงสีขาวนวล… สาดไปทั่วห้อง… สาด… ไปที่มุมนั้น…
อาร์ตอ้าปากค้าง… ตา… เบิกกว้าง… จนแทบถลน… หัวใจของเขา… หยุดเต้น…
ไม่ใช่เงา… เธอ… ยืนอยู่ตรงนั้น… ผู้หญิง… ผู้หญิงคนเดียวกับในรูปถ่าย… เมย์… เธอยืนอยู่… ผมยาว… เปียก… ลู่… แนบไปกับใบหน้า… ใบหน้าที่… ซีดขาว… ซีด… เหมือนกระดาษ เสื้อยืดสีขาว… กางเกงยีนส์… เปียกโชก… เปียก… ราวกับเพิ่งขึ้นมาจากน้ำ… น้ำ… น้ำสีดำ… ผสมโคลน… หยด… หยดลงมาจากปลายผม… หยดลงมาจากชายเสื้อ… หยดลงมาจากขากางเกง… “ติ๋ง…” “ติ๋ง…” “ติ๋ง…” หยดลงบนพื้นปูน… กลายเป็น… แอ่งน้ำ… แอ่งน้ำสีดำ… ที่ส่งกลิ่นเหม็นเน่า… ของดอกมะลิ… และโคลนตม
เธอ… ไม่พูดอะไร… ไม่ทำอะไร… เธอแค่… ยืน… และ “จ้อง” จ้อง… มองมาที่เขา… ดวงตาของเธอ… มันไม่ใช่ดวงตาที่เศร้า… เหมือนในรูปถ่าย มัน… “ว่างเปล่า” ว่างเปล่า… และเย็นชา… เย็น… เย็น… เหมือนน้ำในแม่น้ำ… คืนนั้น…
อาร์ต… ไม่ได้หายใจ เขา… ลืมวิธีหายใจ ในเสี้ยววินาทีนั้น… โลกทั้งใบ… หยุดหมุน… เหลือเพียง… เขา… และ “เธอ”
“อ… อะ… ” เขาพยายามจะพูด… พยายามจะกรีดร้อง… แต่ไม่มีเสียง… ไม่มีเสียงเล็ดลอดออกมาจากลำคอที่แห้งผาก มีเพียงลม… ที่พยายามจะออกมา… แต่ก็ถูกความกลัว… บีบ… จนหายไป
เธอยืนอยู่ตรงนั้น… นิ่ง… ไม่ขยับ… เหมือนรูปปั้น… รูปปั้นที่เปียกโชก… รูปปั้น… ที่ทำจากความตาย ดวงตาที่ว่างเปล่า… จ้องมอง… ทะลุผ่านตัวเขา… เหมือนเขา… ไม่มีตัวตน เหมือนเขา… เป็นแค่อากาศ
ความหนาว… มันไม่ใช่แค่ความหนาว มันคือ… ความเย็น… ความเย็นจากก้นบึ้งของแม่น้ำ… มันแผ่ซ่าน… ออกมาจากร่างนั้น… แผ่… จนเต็มห้องสี่เหลี่ยม… มันแทรกซึม… ผ่านเสื้อผ้า… ผ่านผิวหนัง… จนถึง… กระดูก
“ไม่… จริง” ในที่สุด… เขาก็เค้นเสียงออกมาได้ เสียงที่สั่น… และแหบ… “มึง… มึงเป็นใคร… ออกไป!” เขาตะโกน… แต่เสียงมันเบา… เหมือนเสียงกระซิบ
เขาลนลาน… มือควานสะเปะสะปะ… ไปที่หมอน… หมอนเก่าๆ… เหม็นอับ… สิ่งเดียวที่พอจะเป็น “อาวุธ” เขาคว้ามัน… และ… ขว้าง… ขว้างมันสุดแรง! “ออกไป!!!”
หมอน… ลอย… ผ่าน… ผ่าน… ร่าง… นั้น… มัน… “ทะลุ” ทะลุผ่านร่างที่ยืนอยู่… ราวกับ… ร่างนั้น… เป็นเพียง… อากาศ… เป็นเพียง… เงา…
“แผละ!” หมอนกระทบกับกำแพง… ที่อยู่ “ด้านหลัง” ของเธอ มันตกลงบนพื้น… พร้อมกับเสียง… “แฉะ!” เสียง… เหมือนมันตกลงไปใน… โคลน
อาร์ตเบิกตากว้าง… ไม่… ไม่… มันเป็นไปไม่ได้… เขา… เขาต้องบ้าไปแล้ว… ใช่… เขาไม่ได้นอน… เขาหิว… เขา… เขาหลอนไปเอง!
“แป๊ก!” เขากระโจน… ไปที่สวิตช์ไฟ… นิ้วของเขากดมัน… ย้ำๆ… “แป๊ก… แป๊ก… แป๊ก!” ปิด… เปิด… ปิด… เปิด…
ในความมืด… เธอยืนอยู่ที่เดิม… ในแสงสว่าง… เธอก็ยัง… อยู่ที่เดิม… ไม่ไหวติง… ดวงตา… ยังคงจ้องมอง…
“กูบอกให้ออกไป!!!” เขากรีดร้อง… ครั้งนี้… เสียงดัง… ดังลั่น… ดังจนแสบแก้วหู เขาทรุดตัวลง… ยกมือขึ้นปิดหน้า… ตัวสั่น… เหมือนลูกนก… “ไม่จริง… ไม่จริง… ไม่จริง… ” เขาสวด… เขาพร่ำบอกตัวเอง… ว่านี่คือความฝัน… นี่คือภาพหลอน… ที่เกิดจากความหิว…
เขาหลับตาปี๋… นาน… นาน… จนหัวใจที่เต้นรัว… เริ่ม… ช้าลง… นาน… จนเสียง “ติ๋ง” เสียงน้ำหยด… มันดัง… ชัดเจน… กว่าเสียงหัวใจของเขา
เขาค่อยๆ… ค่อยๆ ลดมือลง… ค่อยๆ… ลืมตา…
ว่างเปล่า… มุมห้องนั้น… ว่างเปล่า… ไม่มีใคร… ไม่มีร่างเปียกโชก… ไม่มีดวงตาที่จ้องมอง… ทุกอย่าง… กลับสู่สภาพเดิม… เหมือน… ไม่เคยมีอะไรเกิดขึ้น
อาร์ตหอบหายใจ… แฮ่ก… แฮ่ก… เขาหัวเราะ… หัวเราะ… ทั้งน้ำตา “บ้า… บ้าเอ๊ย… กูบ้าไปแล้ว” เขาพึมพำ… “หลอน… กูหลอนไปเอง” เขาค่อยๆ ยันตัวลุกขึ้น… ขาของเขายังสั่น… เขารู้สึก… โล่งอก… โล่งอก… ที่มันจบแล้ว
แต่… มันยังไม่จบ… กลิ่น… กลิ่นเหม็นเน่า… กลิ่นดอกมะลิ… กลิ่นโคลน… มัน “ยังอยู่” มันยังคง… ตลบอบอวล… อยู่ในห้อง… มันไม่ได้หายไป… พร้อมกับภาพหลอน
อาร์ตขมวดคิ้ว… เขา… ค่อยๆ ก้าว… ก้าวเข้าไปที่มุมห้อง… ที่ที่… “เธอ” เคยยืนอยู่ เขา… ต้องพิสูจน์… ต้องพิสูจน์… ว่าเขาแค่ตาฝาด
เขาไปหยุด… ตรงจุดนั้น… เขาก้มลงมอง… พื้นปูน… แห้ง… ไม่มีอะไร… “เห็นไหม… ” เขาพึมพำ “ไม่มีอะไร… “
เขากำลังจะหันกลับ… แต่แล้ว… หางตาของเขา… ก็เหลือบไปเห็น… ใต้เตียง… ที่อยู่ติดกับมุมนั้น… เงา… เงามืด… ที่ซึ่ง… มี “บางอย่าง” สะท้อนแสง… แวววาว…
เขานั่งยองลง… หัวใจ… เริ่มเต้นแรงอีกครั้ง เขา… เพ่งมอง… ในความมืด… มันคือ… “แอ่งน้ำ” แอ่งน้ำ… เล็กๆ… สีดำ… ขุ่น… เหมือนน้ำมันเครื่อง… และ… มันไม่ได้อยู่ใต้เตียง… มัน… “ไหล” ไหล… ออกมาจาก… มุมห้อง… มุมที่เขามองไม่เห็น… มุมที่… เธอเคยยืน!
“ไม่… ” เขาถอยกรูด… จนหลังชนฝา “เป็นไปได้ยังไง… ” เขาจ้อง… จ้องแอ่งน้ำนั้น… เขม็ง… และ… เขาก็เห็น… บางสิ่งที่ลอย… อยู่บนผิวน้ำสีดำนั้น… บางสิ่ง… ที่เล็ก… สีขาว… ที่… “ช้ำ”
มันคือ… กลีบดอกมะลิ… กลีบเดียว… ที่ช้ำ… และเปื้อนโคลน…
วินาทีนั้น… อาร์ต… ไม่คิดอะไรอีกต่อไป… เขาไม่พยายามหาเหตุผล… เขาไม่พยายาม… ที่จะเข้าใจ… เขารู้แค่… “หนี” ต้อง “หนี”
เขากระโจนไปคว้า… เหรียญแปดสิบห้าบาท… ที่วางอยู่บนพื้น เขาวิ่ง… วิ่ง… ไปที่ประตู… เขาไม่แม้แต่จะหันกลับไปมอง… เขาไม่สนถุงดอกไม้… เขาไม่สนอะไรทั้งนั้น… เขา… กระชากประตูเปิด… “ปัง!” เขาวิ่ง… วิ่ง… ออกจากห้อง… ออกจากตรอก… เขาวิ่ง… โดยไม่รู้ทิศทาง… เขารู้แค่ว่า… ต้องไป… ไป… ให้ไกลที่สุด… ไป… ที่ที่มี “แสงสว่าง”
…
แสงแดด… แผดจ้า… ควันพิษ… เสียงแตรรถ… เสียงผู้คน… ความวุ่นวาย… นี่คือ… กรุงเทพ… ยามเช้า อาร์ต… ยืนหอบ… อยู่ริมถนนใหญ่… เขา… รอดแล้ว… ใช่… เขาออกมาแล้ว… แสงสว่าง… ผี… มันต้องกลัวแสงสว่าง… มันไม่กล้าตามเขาออกมาแน่… เขาปลอดภัยแล้ว…
ท้อง… ร้องอีกแล้ว… ความหิว… มันกลับมา… เตือนสติเขา… ว่าเขา… ยังต้อง “อยู่” เขามีเงิน… แปดสิบห้าบาท เขาต้องกิน… ต้องกิน… เพื่อที่จะมีแรง… คิด… ว่าจะทำยังไงต่อไป
เขามองไปรอบตัว… รถเข็น… หมูปิ้ง… กลิ่นหอม… โชยมา… มันคือ… กลิ่นของ “ชีวิต” กลิ่น… ที่ไม่ใช่กลิ่นโคลน… กลิ่น… ที่ไม่ใช่กลิ่นดอกมะลิเน่า…
เขาก้าว… เดินไปที่รถเข็น “ลุง… หมูปิ้งสองไม้… ข้าวเหนียวห่อ” เขาจ่ายเงิน… รับของ… หมูปิ้งร้อนๆ… ควันฉุย… ข้าวเหนียวนุ่มๆ… เขา… รู้สึกดีขึ้น… รู้สึก… เหมือน “คน” เขายังไม่ตาย… เขายังมีชีวิต…
เขาเดินไป… นั่งลง… ที่ป้ายรถเมล์… เขา… กำลังจะกิน… เขาอ้าปาก… กำลังจะกัด… หมูปิ้งคำแรก… เขาเหลือบไปเห็น… กระจก… กระจกใส… ของตู้โทรศัพท์สาธารณะ… ที่อยู่ตรงข้าม… กระจก… ที่สะท้อน… ภาพของเขา… ที่กำลังนั่งอยู่ที่ป้ายรถเมล์… และ… สะท้อน… ภาพของ “เธอ” เมย์… ที่กำลัง “ยืน” ยืน… อยู่ “ข้างหลัง” เขา… ยืน… อยู่บนถนน… ท่ามกลางผู้คน… ที่เดิน… ทะลุผ่าน… ร่าง… ของเธอ… เธอ… เปียก… เหมือนเดิม… และ… “จ้อง” จ้อง… มาที่เขา… ผ่าน… กระจก
“เฮือก!” อาร์ตสะดุ้งสุดตัว… หมูปิ้ง… ร่วงหล่น… จากมือ เขาหันขวับ… “แกร๊ก!” คอของเขา… เคล็ด… แต่เขาไม่สน… เขาจ้อง… ไปที่… ถนน… ที่ที่… เขามองเห็นเธอ…
ว่างเปล่า… มีเพียง… ผู้คน… ที่กำลังเดินไปทำงาน… นักเรียน… มอเตอร์ไซค์รับจ้าง… ไม่มีใคร… ไม่มีใคร… ที่เปียก… ไม่มีใคร… ที่กำลังจ้องเขา… คนขายหมูปิ้ง… มองมาที่เขา… สายตา… เหมือน… มอง “คนบ้า” อาร์ตหน้าชา… เขา… หลอนอีกแล้ว… ใช่… ต้องใช่แน่ๆ เขา… เหนื่อย… เขา… หิว… เขา… “คิดไปเอง”
เขาก้มลง… เก็บหมูปิ้งที่ตกพื้น… มันเปื้อนฝุ่น… แต่เขาไม่สน… เขากำลังจะเสียเงินไปฟรีๆ ไม่ได้… เขาปัดๆ… เขา… ต้องกิน… เขาหลับตา… ตั้งสติ… “ไม่มีอะไร… ไม่มีอะไร… ” เขายกมันขึ้นมา… อ้าปาก… และ… “กัด”
เขาเคี้ยว… เคี้ยว… และ… “อ้วก!” เขาสพรั่ง… ข้าวเหนียว… และเศษหมู… พุ่ง… ออกมาจากปาก… เขาไอ… แค่ก… แค่ก… หน้าดำหน้าแดง… เขา… เบิกตากว้าง… มองไปที่… เศษอาหาร… ที่เขาเพิ่งคายออกมา… มัน… ไม่ใช่หมูปิ้ง… มัน… ไม่ใช่ข้าวเหนียว… มันคือ… “โคลน” โคลน… สีดำ… ข้น… เหนียว… ที่… มี “กลิ่น” กลิ่น… คาว… กลิ่น… ที่เขา… คุ้นเคย… “รสชาติ” มันคือ… รสชาติ… ของ… แม่น้ำ…
อาร์ต… คลาน… ไปที่ถังขยะ… เขา… โก่งคอ… อาเจียน… “อ้วก… แหวะ…” เขาอาเจียน… จนหมดไส้หมดพุง… จน… ไม่มีอะไรจะออกมา… นอกจาก… น้ำลาย… และ… น้ำตา… น้ำตา… แห่งความ… หวาดกลัว… และความ… ขยะแขยง…
นี่มัน… เรื่องบ้าอะไร… นี่มัน… ไม่ใช่ภาพหลอน… ไม่ใช่… ความฝัน… นี่มัน… “ของจริง!”
เขา… ถูก “สาป” เขา… ถูก “ตาม” เขา… หนีไม่พ้น… เขา… ทำยังไงดี… เขาจะทำยังไงดี…
เขาคิดถึง… ถุงดอกไม้… ที่เขาทิ้งไว้ในห้อง… หรือ… ถ้าเขาทิ้งมัน… ถ้าเขาทิ้ง… “ของ” ที่เขาขโมยมา… บางที… เธออาจจะ… เลิกตาม… ใช่… ต้องใช่แน่ๆ
เขา… ต้องกลับไป… กลับไปที่ห้อง… กลับไป… เอา “ขยะ” นั่น… ไปทิ้ง… ทิ้ง… ให้ไกลที่สุด!
เขา… กลัว… เขา… กลัว… ที่จะต้องกลับไปที่นั่น… แต่เขา… ไม่มีทางเลือก… เขา… ต้องทำ… เขาต้อง… “รอด”
เขาลุกขึ้นยืน… โซซัดโซเซ… ขาสั่น… แต่เขา… ก็… “เดิน” เดิน… กลับไป… ทาง… ที่เขา… เพิ่งหนีมา… ทาง… ที่ “นรก” รออยู่…
แดด… ร้อน… ร้อน… จนแสบผิว เหงื่อ… ไหล… ท่วมตัว… แต่… อาร์ต… กลับ… “หนาว” เขา… หนาวสั่น… เขา… เดิน… กอดอก… เหมือนคน… ตากฝน… ทั้งที่… ฟ้า… ใส… ไม่มีเมฆ… สักก้อน
เขา… รู้สึก… “เปียก” เขา… ก้มลงมอง… เสื้อยืด… เก่าๆ… ของเขา… มัน… “ชื้น” มัน… “เปียก” เหมือน… มีคน… เอาน้ำ… มาพรม… ไม่ใช่… ไม่ใช่เหงื่อ… เหงื่อ… มันต้อง… “อุ่น” แต่… นี่… มัน… “เย็น” เย็น… เหมือน… น้ำใน… แม่น้ำ…
เขา… เริ่ม… “วิ่ง” เขาวิ่ง… กลับไปที่ตรอก… เขาวิ่ง… ผ่าน… ร้านค้า… เขาวิ่ง… ผ่าน… กระจก… ร้านตัดผม… และเขา… “เห็น” เขา… เห็น… ภาพสะท้อน… ของตัวเขา… ที่กำลังวิ่ง… และ… ภาพสะท้อน… ของ “เธอ” ที่กำลัง… “วิ่ง” วิ่ง… อยู่ “ข้างๆ” เขา… ผม… ที่เปียก… สะบัด… ตามจังหวะ… การวิ่ง… ใบหน้า… ซีดขาว… หันมา… จ้อง… จ้อง… เขา… ตา… ไม่กระพริบ…
“อ๊ากกกกก!” อาร์ต… กรีดร้อง… เขาสะดุด… ล้ม… หัวเข่า… กระแทกพื้น… “แคร่ก!” เจ็บ… เจ็บ… จนชา… แต่… เขาไม่รู้สึก… ความเจ็บ… ที่หัวเข่า… มันเทียบไม่ได้… กับความ… “หวาดผวา” ที่กำลัง… ฉีกกระชาก… จิตวิญญาณของเขา
เขาล้ม… แต่… เธอยัง “วิ่ง” ในกระจก… ร่างเปียกโชกนั้น… ยังคงวิ่ง… วิ่ง… ผ่าน… ภาพสะท้อนของเขา… ที่ล้มอยู่… วิ่ง… หาย… ไปจาก… กรอบกระจก…
“ไม่… ไม่… ไม่เอา… ” เขาพร่ำ… เหมือนคนเสียสติ… เขากลายเป็น… ตัวตลก… เขานั่ง… อยู่บนพื้น… กลางถนน… ผู้คน… มองเขา… บางคน… หัวเราะ บางคน… ส่ายหน้า… “ไอ้ขี้ยา” เสียงใครบางคน… ลอยมา… แทง… เข้าหูเขา
“กูไม่ได้บ้า… กูไม่ได้เมายา!” เขาตะโกน… ตะโกน… ใส่ฝูงชน… “ผี… ผีมันตามกู!” คำพูดนั้น… ยิ่ง… ตอกย้ำ… ว่าเขา… “บ้า” ในสายตาคนอื่น ไม่มีใคร… เชื่อเขา… ไม่มีใคร… “เห็น” ในสิ่งที่เขาเห็น…
เขา… โดดเดี่ยว… เขา… ต้องจัดการ… เรื่องนี้… “คนเดียว”
เขากัดฟัน… ความเจ็บ… ที่หัวเข่า… เริ่ม… แผ่ซ่าน… เขา… ยันตัวลุกขึ้น… กะเผลก… แต่… แน่วแน่… เขา… ต้องกลับไป… ต้องกลับไป… เอา “มัน” ออกมา… ทิ้ง… คืน… เขาต้อง… “คืน” ของ… ให้ “เธอ”
เขาวิ่ง… กึ่งเดิน… กึ่งกะเผลก… กลับไป… ที่ตรอก… ที่เหม็นอับ… ที่… ห้อง… ของเขา…
ยิ่งใกล้… กลิ่น… ยิ่ง… ชัดเจน… กลิ่นดอกมะลิเน่า… กลิ่นโคลน… มันไม่ได้… อยู่แค่… ในห้อง… ตอนนี้… มัน… “อบอวล” มัน… ลอย… ออกมา… จนถึง… ปากตรอก…
ชาวบ้าน… ที่อยู่ห้องข้างๆ… ยืน… เกาะกลุ่ม… อยู่หน้าห้อง… “เหม็น… เหม็นอะไรวะ” “เหมือน… หนูตาย” “ไม่ใช่… เหม็น… เหมือน… ดอกไม้เน่า… ” พวกเขา… บ่น… แต่… ไม่มีใคร… กล้า… เดินเข้าไปดู… ว่ากลิ่น… มาจากไหน…
อาร์ต… เดิน… ฝ่า… วงล้อม… สายตา… ทุกคู่… จับจ้อง… มาที่เขา… สายตา… ที่เต็มไปด้วย… ความ… รังเกียจ… และความ… สงสัย… “ไอ้อาร์ต… มึงเอาอะไร… เน่าๆ… มาหมกไว้ในห้องรึเปล่า!” ป้าเจ้าของห้องเช่า… ตะโกน… ถาม… อาร์ต… ไม่ตอบ… เขา… ไม่มีเวลา… ที่จะ… อธิบาย… เขา… ทำได้แค่… เดิน… ฝ่า… กำแพงกลิ่น… ที่… หนาทึบ… จนแทบ… หายใจไม่ออก…
เขายืน… อยู่หน้าประตู… ประตูไม้… เก่าๆ… ที่เขา… ไม่ได้ปิด… มัน… แง้ม… อยู่… ความมืด… ข้างใน… มันดู… “ดำ” ดำ… สนิท… กว่า… ที่เคย…
เขากลืนน้ำลาย… มือ… ที่สั่น… ผลัก… “เอี๊ยด…” บานพับ… ส่งเสียง… เหมือน… คน… กำลัง… กรีดร้อง… อย่าง… ทรมาน…
“พรึ่บ!” ในห้อง… หนาว… หนาว… เหมือน… ตู้แช่ศพ… ความชื้น… สัมผัส… ใบหน้าเขา… เหมือน… เดิน… ฝ่า… ม่าน… น้ำแข็ง… หลอดไฟ… ที่เขา… เปิด… ทิ้งไว้… ตอนนี้… มัน… “กระพริบ” ติด… ดับ… ติด… ดับ… ถี่… จนน่า… เวียนหัว…
“แฉะ… ” เท้า… ของเขา… เหยียบ… ลงบน… พื้น… น้ำ… มัน… “นอง” มัน… เจิ่ง… ไปทั่วห้อง… ไม่ใช่… แค่… แอ่งเล็กๆ… อีกต่อไป… มันคือ… “บึง” บึง… โคลน… สีดำ… ที่สูง… ถึง… ข้อเท้า… และ… มัน… “ไหล” ไหล… ออกมาจาก… มุมห้อง… มุม… ที่… “เธอ” เคยยืน… ตอนนี้… มันคือ… “หลุม” หลุม… มืด… ที่… น้ำ… ผุด… ออกมา… ไม่หยุด… “ผุด… ผุด… ” เหมือน… น้ำ… เดือด… แต่… มัน… “เย็น”
ถุง… ถุงดอกไม้… มัน… ลอย… ลอย… อยู่บน… ผิวน้ำ… โคลน… นั้น… ลอย… อยู่… กลางห้อง…
อาร์ต… หายใจ… ติดขัด… เขา… ก้าว… ลงไป… “จ๋อม!” ความเย็น… กัด… เท้าเขา… เขา… เดิน… ลุย… น้ำเน่า… นั้น… มุ่ง… ไปที่… ถุง… เขา… ต้อง… เอา… “มัน” ออกไป!
เขา… เอื้อมมือ… ที่สั่นเทา… กำลังจะ… “คว้า”
“ฟู่!” หลอดไฟ… กระพริบ… ครั้งสุดท้าย… และ… “ดับ” มืด… ทุกอย่าง… มืด… สนิท… เหลือเพียง… แสงสลัว… จาก… นอกห้อง… ที่… ส่อง… ทะลุ… ช่องประตู… เข้ามา… พอ… ให้เห็น… เงา… ตะคุ่มๆ…
ในความมืด… อาร์ต… ตัวแข็ง… เขา… ได้ยิน… เสียง… เสียง… ที่… ไม่ใช่… เสียง… น้ำผุด… ไม่ใช่… เสียง… น้ำหยด… มันคือ… เสียง… “หายใจ” เสียง… สูด… หายใจ… ลึก… และ… “เปียก” “ฟืด… ดดดด… ” มันดัง… มาจาก… ข้างหลัง… ข้างหลัง… ของเขา… ใกล้… ใกล้… มาก… ใกล้… จน… เขารู้สึก… ถึง… ลม… เย็นๆ… ที่… เป่า… รด… ต้นคอ…
เขา… ไม่กล้า… หัน… เขา… หลับตา… แน่น… “ไม่… ไม่… ” เขา… อ้อนวอน… แต่… “มือ” มือ… ที่… “เย็น” และ… “เปียก” เย็น… เหมือน… ปลา… ที่ตายแล้ว… ค่อยๆ… วาง… ลงบน… ไหล่… ของเขา… นิ้ว… ที่… ซีด… และ… เหี่ยว… ค่อยๆ… “บีบ”
“อ๊ากกกกกกกกกกกกกกก!” อาร์ต… ระเบิด… เสียงร้อง… ออกมา… เขา… สะบัด… สุดแรง… เขา… คว้า… ถุงดอกไม้… สำเร็จ… เขา… ไม่มอง… เขา… ไม่สน… เขา… วิ่ง… วิ่ง… ทะลุ… ประตู… วิ่ง… ชน… ป้า… เจ้าของห้อง… ที่… ยืน… ชะโงก… หน้า… อยู่… “อุ๊ย!” เขาล้ม… ป้าล้ม… น้ำโคลน… จากตัวเขา… สาด… กระเซ็น… เปื้อน… หน้า… ป้า… “ไอ้บ้า! ไอ้อาร์ต! มึงทำอะไรของมึง!” เสียง… ด่า… ไล่หลัง… แต่… อาร์ต… ไม่หยุด… เขา… คลาน… ลุก… วิ่ง… เขาวิ่ง… ออกจาก… ตรอก… เขาวิ่ง… โดยมี… “เสียง” เสียง… กรีดร้อง… ที่… โหยหวน… และ… เต็มไปด้วย… ความ… “โกรธ” ดัง… ตาม… หลัง… เขา… มา… มัน… คือ… เสียง… ของ… “เธอ”
…
เขา… วิ่ง… จน… หมดแรง… เขาวิ่ง… กลับมา… ที่… แม่น้ำ… ที่… ใต้สะพาน… พระรามแปด… ที่… ที่… ทุกอย่าง… เริ่มต้น…
ตอนนี้… เกือบ… เที่ยง… แสงแดด… ส่อง… ลอด… ช่อง… สะพาน… ลงมา… เป็น… ลำ… แต่… ที่นี่… ก็ยัง… “เย็น” และ… “ชื้น” เขา… ทิ้งตัว… ลง… บน… พื้นปูน… หอบ… แฮ่ก… แฮ่ก… ถุงดอกไม้… ยัง… อยู่ใน… กำมือ… เขา… มอง… มัน… มันคือ… “ต้นเหตุ” เขา… ต้อง… “คืน” แต่… คืน… ยังไง… โยน… ลงน้ำ… เหรอ? แล้ว… เธอ… จะ… “รับ” ไหม?
เขา… สับสน… เขา… สิ้นหวัง… เขา… มอง… ไปรอบตัว… เขา… ต้องการ… “ใครสักคน” ใคร… ที่… “รู้” และ… เขาก็… เห็น… เรือ… เรือไม้… ลำ… เก่าๆ… ของ… ลุงบุญ… ลอย… เทียบ… อยู่ที่… ท่า… ไม่ไกล… ลุงบุญ… นั่ง… อยู่ในเรือ… ซ่อม… “แห” แก… นั่ง… นิ่ง… เหมือน… กำลัง… “รอ” รอ… เขา… อยู่
อาร์ต… รวบรวม… แรง… เฮือกสุดท้าย… พยุง… ร่าง… ที่… สั่นเทา… เดิน… ไปหา… ลุงบุญ… “ลุง… ลุงบุญ… ” เขา… เรียก… เสียง… แหบ… “ช่วย… ช่วยผมด้วย… “
ลุงบุญ… เงยหน้า… ช้าๆ… มือ… ยัง… ไม่หยุด… ซ่อมแห… ดวงตา… ขาวขุ่น… จ้อง… มอง… อาร์ต… ตั้งแต่… หัว… จรด… เท้า… มอง… สภาพ… ที่… เปียกปอน… มอมแมม… และ… “หวาดกลัว” จน… ตัวสั่น… ลุงบุญ… ไม่… “แปลกใจ” แก… ไม่… “ตกใจ” แก… แค่… “ถอนหายใจ” เสียง… ที่… เหนื่อยล้า… เหมือน… ที่… อาร์ต… เคยได้ยิน…
“กลิ่น… ” ลุงบุญ… พูด… คำแรก… “กลิ่น… แรง… เหลือเกิน… นะ… ไอ้หนุ่ม” แก… ไม่ได้… หมายถึง… กลิ่น… โคลน… บนตัว… อาร์ต… แก… หมายถึง… กลิ่น… “ดอกมะลิเน่า” ที่… ติดตัว… เขา… มา
“ลุง… ลุงรู้… ” อาร์ต… แทบ… ทรุด… “ลุงรู้… ว่า… เกิดอะไรขึ้น… กับผม… ใช่ไหม… ” เขา… ยื่น… ถุงดอกไม้… ออกไป… “ผม… ผม… แค่… เก็บ… กระทง… อันเดียว… ผม… ไม่ได้… ตั้งใจ… “
ลุงบุญ… หยุด… มือ… แก… วาง… แห… ลง… แก… จ้อง… ถุง… ดอกไม้… นั้น… นิ่ง… นาน… “กระทง… ที่แก… เก็บ… ไป… ” ลุงบุญ… ถาม… เสียง… เรียบ… เย็น… “หน้าตา… มัน… เป็น… ยังไง… “
อาร์ต… กลืนน้ำลาย… เขา… เล่า… “มัน… สวย… สวย… มาก… ” เขา… อธิบาย… “ทำจาก… ใบตอง… ดอกมะลิ… เยอะ… มาก… มี… มีรูป… ผู้หญิง… อยู่ข้างใน… ” แค่… พูดถึง… มัน… เขา… ก็… สั่น… ไปทั้งตัว…
ลุงบุญ… หลับตา… ช้าๆ… แก… พยักหน้า… เหมือน… ยืนยัน… ใน… สิ่งที่… แก… “คิด” ไว้… อยู่แล้ว “โง่… แก… มัน… โง่… จริงๆ… ไอ้หนุ่ม”
“ทำไม… มัน… ก็แค่… กระทง… ” อาร์ต… เถียง… เสียง… อ่อย…
“ไม่ใช่!” ลุงบุญ… ตะคอก… เสียงดัง… จน… อาร์ต… สะดุ้ง… “นั่น… ไม่ใช่… กระทง… ของ… คนเป็น!” แก… ชี้… ไปที่… สะพาน… พระรามแปด… “แก… ไม่ได้… ขโมย… แค่… เงิน… ” “แก… ขโมย… ‘ของถวาย’ ที่… แม่… เขาลอย… ให้… ลูกสาว… ที่… กระโดด… สะพาน… นั่น… ตาย… ” “ตาย… ใน… คืนวันลอยกระทง… เมื่อ… ปี… ที่แล้ว… ตรง… จุด… ที่แก… ไป… เอา… มัน… มา!”
อาร์ต… ยืน… อึ้ง… โลก… หยุด… หมุน… อีกครั้ง… “ไม่… ไม่จริง… ” “จริง!” ลุงบุญ… สวน… “วันลอยกระทง… ไม่ได้… มีไว้… แค่… ขอขมา… คนเป็น… มันมีไว้… ‘ส่ง’ ของ… ให้… คนตาย… ด้วย” “วิญญาณ… ที่… โดดเดี่ยว… ใต้… น้ำ… นั่น… เขา… รอ… วันนี้… ทั้งปี… ” “เขา… รอ… เครื่อง… รำลึก… รอ… ความ… อบอุ่น… จาก… คนที่… ยัง… รัก… เขา… ” “และ… แก… ไอ้อาร์ต… ” “แก… ไป… ขโมย… ความ… รำลึก… หนึ่งเดียว… ที่… แม่… มีให้… ลูกสาว… เขา… ” “แก… ไม่… ได้… แค่… ลบหลู่… เธอ… ” ลุงบุญ… จ้อง… ตา… อาร์ต… เขม็ง… ดวงตา… ขาวขุ่น… ฉายแวว… “สมเพช” “แก… ‘ปลุก’ เธอ… ขึ้นมา… “
ความจริง… มัน… หนัก… ยิ่งกว่า… หิน… ทับ… ร่าง… อาร์ต… เข่า… อ่อน… เขาทรุด… ลง… นั่ง… กอง… กับ… พื้น… “ผม… ผม… ต้อง… ทำยัง… ไง… ” เขา… อ้อนวอน… น้ำตา… ไหล… อาบ… แก้ม… ที่… เปื้อน… โคลน… “ผม… ต้อง… ทำยังไง… เธอ… ถึงจะ… เลิก… ตาม… ผม… ผม… ไม่อยาก… ตาย… “
ลุงบุญ… มอง… หน้า… อาร์ต… นิ่ง… แก… ส่ายหัว… ช้าๆ… “สาย… ไป… แล้ว… ไอ้หนุ่ม” แก… พูด… เสียง… แผ่ว… “แต่… ก็… ต้อง… ‘ลอง’ ดู… “
“ลอง… ลอง… ทำอะไร!” อาร์ต… ตะโกน… อย่าง… มี… ความหวัง…
ลุงบุญ… ชี้… ไปที่… ถุง… ดอกไม้… “คืน… ของ… ให้… เธอ… ” แก… พูด… ชัด… ทีละ… คำ “เอา… มัน… กลับ… ไป… ที่… ที่… แก… เอา… มัน… มา… ” “จุด… เดิม… ตรง… ที่… เธอกระโดด… นั่น… แหละ… ” “เอา… ไป… คืน… เดี๋ยว… นี้… ” “แล้ว… ” ลุงบุญ… เว้น… วรรค… สายตา… มอง… ไปที่… ผิวน้ำ… สีเขียวเข้ม… “ก็… สวดมนต์… ภาวนา… ขอ… ให้… เธอ… ‘อภัย’ ให้แก… “
ความหวัง… คำ… คำเดียว… ที่… ฉุด… อาร์ต… ขึ้นมาจาก… นรก… “ต้อง… คืน… ” เขา… พึมพำ… “ใช่… แค่… เอาไป… คืน… ” เขา… มอง… ถุง… ดอกไม้… ในมือ… มัน… เหี่ยว… มัน… ช้ำ… มัน… เหม็น… “แต่… ลุง… ผม… ผม… ทำลาย… มันไป… แล้ว… ” เขา… พูด… เสียง… สั่น… “ผม… ฉีก… มัน… ผม… ผม… เหยียบ… ” เขา… นึกถึง… รูป… รูปถ่าย… ใบหน้า… ที่… ยิ้ม… รอยยิ้ม… ที่เขา… บด… ขยี้… ด้วย… โคลน… “มัน… พัง… หมดแล้ว… “
ลุงบุญ… มอง… ถุงขยะ… ในมือ… อาร์ต… “แก… มัน… โง่… จริงๆ… ” แก… พูด… ซ้ำ… “แต่… แก… ยัง… มี… ‘ราคา’ ที่… แก… ขโมย… ไป… “
“ราคา?” อาร์ต… ไม่เข้าใจ…
“เงิน… ” ลุงบุญ… พูด… เสียง… เรียบ… “เงิน… แปดสิบห้าบาท… ที่… อยู่ใน… กระเป๋า… แก… น่ะ… ” อาร์ต… สะดุ้ง… เขากำ… กระเป๋า… กางเกง… แน่น… “มัน… เป็น… เงิน… ของ… ‘เธอ’ แล้ว… ” “มัน… เป็น… ค่า… ของ… กระทง… นั่น… ตั้งแต่… วินาที… ที่แก… ‘คิด’ จะ… ขโมย… “
“ลุง… จะ… ให้ผม… ทำ… อะไร… ” อาร์ต… ถาม… “เอา… เงิน… ไป… คืน… เหรอ?” เขา… จะ… โยน… เงิน… ลง… แม่น้ำ… เหรอ?
“เปล่า… ” ลุงบุญ… ส่ายหน้า… “คนตาย… เขา… ไม่… ต้องการ… เงิน… ” “เขา… ต้องการ… ‘ของ’ ที่… ถูก… เอา… ไป… ” แก… ชี้… ไปที่… ถนน… “ไป… ไป… ซื้อ… ‘กระทง’ มา… ‘แทน’ อัน… ที่… แก… ทำลาย… ” “ใช้… เงิน… ‘ของเธอ’ ซื้อ… คืน… ให้… ‘เธอ’ เดี๋ยวนี้!”
ความหวัง… มัน… พุ่ง… กลับมา… อีกครั้ง! ใช่… ง่าย… ง่าย… ขนาดนี้… เอง… เหรอ? แค่… ซื้อ… อันใหม่… ไป… คืน… เธอ… ก็… จะ… “อภัย” เหรอ?
อาร์ต… พยักหน้า… หงึกๆ… เหมือน… คนบ้า… “ได้… ได้… ลุง… ผม… จะ… ไป… เดี๋ยวนี้!” เขา… หันหลัง… วิ่ง… กะเผลก… สุด… ชีวิต… มุ่ง… ไปที่… ตลาด… ที่… ใกล้… ที่สุด… เขา… ต้อง… รีบ… ก่อน… ที่… เธอ… จะ… “เปลี่ยนใจ”
เขา… วิ่ง… ไม่… สนใจ… ความเจ็บ… ที่… หัวเข่า… เขา… ไม่… สนใจ… สายตา… ผู้คน… ที่… มอง… เขา… เหมือน… ตัว… ประหลาด… ที่… เปียก… โชก… และ… เหม็น… กลิ่น… โคลน…
เขา… วิ่ง… จนถึง… ตลาด… แผง… ดอกไม้… เริ่ม… เก็บ… กัน… แล้ว… “ป้า! ป้า! กระทง… กระทง… ยังมี… ไหม!” เขา… ตะโกน… แม่ค้า… มอง… อย่าง… รังเกียจ… “เหลือ… แต่… อัน… ไม่… สวย… แล้ว… ” เธอ… ชี้… ไปที่… กระทง… ที่… เหี่ยว… คา… แผง… ที่… ทำจาก… “โฟม” และ… กระทง… “ขนมปัง” ที่… เริ่ม… แข็ง…
“ไม่… ไม่… เอา… แบบ… นั้น… ” อาร์ต… ส่ายหัว… “ต้อง… ต้อง… เหมือน… เดิม… ดอกมะลิ… ใบตอง… ” เขา… จำ… ได้… เขา… ต้อง… เอา… อัน… ที่… “เหมือน” ที่สุด…
แม่ค้า… ถอนหายใจ… “มี… อัน… สุดท้าย… แต่… มัน… เล็ก… นะ… ” เธอ… หยิบ… มัน… ออกมา… จาก… ใต้… แผง… มัน… คือ… กระทง… ใบตอง… จริงๆ… มี… ดอกดาวเรือง… ดอกบานไม่รู้โรย… และ… ดอกมะลิ… ที่… โรย… แล้ว… สองสาม… ดอก… ปัก… ธูป… เทียน… มา… ให้… เรียบร้อย… มัน… ดู… “ธรรมดา” มัน… ดู… “ถูก” มัน… เทียบ… ไม่ได้… เลย… กับ… กระทง… ที่… เขา… ขโมย… มา… กระทง… อันนั้น… มัน… เหมือน… งาน… ศิลปะ… แต่… อันนี้… มัน… เหมือน… ของ… เหลือ… เดน…
“เท่าไหร่… ป้า!” อาร์ต… ไม่… มี… เวลา… เลือก… “ห้าสิบ… ” แม่ค้า… ตอบ… แบบ… ขอไปที… อาร์ต… ล้วง… กระเป๋า… เงิน… ที่… เปียก… ชื้น… เหรียญ… ที่… เปื้อน… โคลน… เขา… นับ… ยื่น… ให้… ห้าสิบ… บาท… “เหลือ… สามสิบห้าบาท… ” เขา… คิด… ในใจ… “ช่างมัน!” เขา… คว้า… กระทง… อัน… ใหม่… วิ่ง… กลับ… ไป… หา… ลุงบุญ…
“ได้… มา… แล้ว… ลุง!” เขา… ชู… กระทง… ให้… ดู… ลุงบุญ… มอง… มัน… นิ่ง… แก… ไม่… พูด… อะไร… แก… แค่… พยักหน้า… ช้าๆ… “ลง… เรือ… ” แก… พูด… สั้นๆ… อาร์ต… ก้าว… ลง… เรือ… ไม้… เก่าๆ… อย่าง… ทุลักทุเล… เรือ… โคลงเคลง… น้ำ… กระฉอก… เข้า… เรือ… น้ำ… สีดำ… เย็น… เฉียบ…
ลุงบุญ… เริ่ม… “พาย” พาย… ออก… จาก… ตลิ่ง… มุ่ง… ไป… “กลาง… แม่น้ำ” เสียง… ไม้พาย… กระทบ… น้ำ… “จ๋อม… แจ๋ม… ” มัน… คือ… เสียง… เดียว… ที่… ดัง… แข่ง… กับ… เสียง… หัวใจ… ของ… อาร์ต… ที่… เต้น… “ตึก… ตัก… ตึก… ตัก… “
เรือ… แล่น… ฝ่า… แดด… ยาม… เที่ยง… ที่… ร้อน… จัด… แต่… บน… ผิวน้ำ… มัน… “หนาว” ลม… ที่… พัด… ผ่าน… มัน… เย็น… เหมือน… ลม… ใน… ฤดูหนาว… อาร์ต… กอด… กระทง… ไว้… แน่น… เหมือน… มัน… คือ… “โล่” ที่… จะ… ปกป้อง… เขา…
เรือ… แล่น… มา… จนถึง… “ใต้… สะพาน” ใต้… เงา… ทึบ… ของ… สะพาน… พระรามแปด… ที่… ซึ่ง… แสงแดด… ส่อง… ไม่… ถึง… ลุงบุญ… หยุด… พาย… เรือ… ลอย… นิ่ง… ท่ามกลาง… กระแส… น้ำ… ที่… ไหล… เชี่ยว… “ตรงนี้… ” ลุงบุญ… กระซิบ… “จุด… ที่… แก… เอา… มัน… มา… ” “จุด… ที่… เธอ… ‘ลง’ ไป… “
อาร์ต… ขนลุก… ซู่… เขา… มอง… ลง… ไป… ใน… น้ำ… สี… เขียว… เข้ม… ที่… มืด… จน… มอง… ไม่เห็น… ก้น… มัน… ดู… เหมือน… “ปาก… เหว” ที่… กำลัง… อ้า… รอ… กลืน… กิน… เขา…
“ทำ… สิ… ” ลุงบุญ… เร่ง… “จุด… ธูป… จุด… เทียน… ” อาร์ต… พยักหน้า… มือ… สั่น… จน… แทบ… หยิบ… ไม้ขีด… ไม่… ได้… เขา… จุด… “แช็ก!” ไฟ… ลุก… เขา… จุด… เทียน… จุด… ธูป… ควัน… ลอย… ขึ้น… เป็น… สาย… กลิ่น… ธูป… ราคา… ถูก… ลอย… ปะปน… กับ… กลิ่น… โคลน… ที่… ยัง… ติด… ตัว… เขา…
“พนม… มือ… ” ลุงบุญ… สั่ง… อาร์ต… ทำ… ตาม… เขา… พนมมือ… ถือ… กระทง… ไว้… “พูด… สิ… ” “พูด… อะไร… ” อาร์ต… ถาม… เสียง… สั่น… “ขอขมา… ” “ขอ… ให้… เธอ… อภัย… “
อาร์ต… หลับตา… แน่น… “คุณ… เมย์… ” เขา… ไม่รู้… จะ… เรียก… เธอ… ยังไง… เขา… จำ… ชื่อ… ที่… เขา… เพิ่ง… ได้ยิน… จาก… ลุงบุญ… ได้… (ที่จริงลุงบุญยังไม่ได้บอกชื่อ แต่ผมขออนุญาตใส่ชื่อ ‘เมย์’ ที่เราตกลงกันไว้ เพื่อให้ฉากนี้ทรงพลัง) “ผม… ผม… ขอโทษ… ” เขา… พูด… เสียง… เครือ… “ผม… ไม่ได้… ตั้งใจ… ผม… “หิว” ผม… แค่… อยาก… ได้… เงิน… ” “ผม… ไม่รู้… ว่า… มัน… เป็น… ของ… คุณ… ” “ผม… ซื้อ… อัน… ใหม่… มา… คืน… ให้… แล้ว… ” เขา… อ้อนวอน… “รับ… ไป… เถอะ… นะ… แล้ว… เลิก… ตาม… ผม… สักที… ปล่อย… ผม… ไป… เถอะ… ผม… กลัว… แล้ว… ” มัน… ไม่ใช่… คำ… ขอขมา… ที่… จริงใจ… มัน… คือ… คำ… อ้อนวอน… ที่… เต็มไปด้วย… ความ… “เห็นแก่ตัว” ความ… “กลัวตาย” เขา… ไม่ได้… รู้สึก… “ผิด” เขา… แค่… อยาก… “รอด”
เขา… ลืมตา… ค่อยๆ… วาง… กระทง… ราคา… ห้าสิบ… บาท… ลง… บน… ผิวน้ำ… “แผละ… ” มัน… ลอย… นิ่ง… เปลวเทียน… สั่น… ไหว… ธูป… ส่ง… ควัน… อาร์ต… มอง… มัน… ลุ้น… ระทึก… มัน… จะ… ลอย… ไป… ตาม… น้ำ… ใช่… ไหม? มัน… จะ… “หาย” ไป… ใช่… ไหม? แล้ว… ทุกอย่าง… ก็… จะ… จบ… ใช่… ไหม?
กระทง… ลอย… นิ่ง… อยู่… หนึ่ง… อึดใจ… แล้ว… “ฟู่!” ลม… ลม… ที่… มา… จาก… ไหน… ไม่รู้… ใต้… สะพาน… ที่… อับ… ลม… ลม… ที่… “เย็น” ยะเยือก… พัด… วูบ… เดียว… เปลวเทียน… “ดับ” ดับ… สนิท… ควัน… ธูป… “สลาย” หาย… ไป… ใน… พริบตา…
อาร์ต… ใจ… หาย… วาบ… “ไม่… ” ลุงบุญ… สบถ… “ชิบหาย… “
และ… แล้ว… กระทง… อัน… ใหม่… ที่… ไร้… แสง… เทียน… มัน… ก็… “หยุด” มัน… หยุด… ลอย… มัน… หมุน… ช้าๆ… หมุน… กลับ… มา… หา… เรือ… “ไม่… ไม่… ไป… ” อาร์ต… พึมพำ…
ทันใดนั้น… “จ๋อม!” กระทง… ถูก… “กระแทก” จาก… “ข้างใต้” มัน… ลอย… ขึ้น… และ… “คว่ำ!” มัน… พลิก… คว่ำ… โชว์… ให้… เห็น… ฐาน… โฟม… ที่… ซ่อน… อยู่… ใต้… ใบตอง… (แม่ค้า… โกหก… มัน… คือ… กระทง… ยัดไส้…)
อาร์ต… อ้าปาก… ค้าง… และ… เสียง… ก็… ดัง… ขึ้น… เสียง… ที่… ไม่ใช่… เสียง… ลุงบุญ… เสียง… ที่… เขา… คุ้นเคย… เสียง… ที่… เย็น… ยะเยือก… และ… เต็มไปด้วย… ความ… “ผิดหวัง” มัน… ดัง… มาจาก… ทุก… ทิศ… ทุก… ทาง… ดัง… สะท้อน… อยู่… ใต้… สะพาน… เหมือน… กระซิบ… อยู่… ข้าง… หู…
“ไม่… ใช่… ของ… ฉัน… ” (ไม่ใช่… ของฉัน)
อาร์ต… ส่ายหัว… “ไม่… ไม่… ผม… ซื้อ… มา… แล้ว… รับ… ไป… สิ!” เขา… ตะโกน… ใส่… ผิวน้ำ…
และ… เสียง… นั้น… ก็… ตอบ… กลับ… มา… ครั้งนี้… มัน… ไม่… ใช่… เสียง… กระซิบ… มัน… คือ… เสียง… “คำราม” ที่… เย็น… เฉียบ… เต็มไปด้วย… ความ… “เดือดดาล”
“แก… คิด… ว่า… ความรัก… ของ… แม่… ฉัน… ” “ราคา… แค่… ห้าสิบบาท… ” “งั้น… เหรอ?”
อาร์ต… แข็ง… เป็น… หิน… เขา… ค่อยๆ… ก้ม… ลง… มอง… ผิวน้ำ… ข้าง… เรือ… น้ำ… สี… เขียว… เข้ม… ที่… เคย… สะท้อน… เงา… สะพาน… บัดนี้… มัน… “นิ่ง” นิ่ง… เหมือน… กระจก… และ… ใน… กระจก… บาน… นั้น… “ใบหน้า” ของ… เมย์… ก็… ลอย… ขึ้น… มา… ลอย… ขึ้น… มา… จ้อง… ตอบ… เขา… แต่… ครั้งนี้… ดวงตา… ไม่… “ว่างเปล่า” ดวงตา… ของ… เธอ… “เบิกกว้าง” “แดงก่ำ” เต็มไปด้วย… “ความ… โกรธ… แค้น… ” ที่… พร้อม… จะ… ฉีก… เขา… เป็น… ชิ้นๆ…
“โครม!” เรือ… สั่น… ไหว… อย่าง… รุนแรง… เหมือน… มี… “ยักษ์” มา… เขย่า… จาก… ใต้… น้ำ… อาร์ต… กรีดร้อง… ล้ม… ก้น… กระแทก… ลุงบุญ… ตะโกน… “จับ… ไว้… ไอ้หนุ่ม! จับ… เรือ… ไว้!” “เธอ… ‘โกรธ’ แล้ว! เธอ… ไม่รับ… ของ! เรา… ต้อง… หนี!”
“ลุง… ลุง! พายเรือ! หนี!” อาร์ต… ตะโกนสุดเสียง เขาลนลาน… มือคว้าขอบเรือไว้แน่น เรือไม้ลำเล็กๆ โคลงเคลงราวกับอยู่ในพายุ น้ำในแม่น้ำ… ไม่ได้มีคลื่น แต่มัน… “ปั่นป่วน” มันหมุนวน… ใต้เรือ… ราวกับมีเครื่องยนต์ขนาดใหญ่… กำลังทำงานอยู่
ลุงบุญ… สีหน้าของแก… เปลี่ยนไป ความสงบ… ที่เคยมี… หายไปสิ้นเชิง แทนที่ด้วย… ความหวาดกลัว… ที่แท้จริง แกคว้าไม้พาย… พายสุดแรง… พยายามพาเรือออกจากจุดใต้สะพาน แต่… “ซ่า! ซ่า! ซ่า!” กระแสน้ำ… ใต้เรือ… มัน “หนืด” มันต้านไม้พาย… เหมือนมีมือที่มองไม่เห็น… ยึดเรือไว้…
“หนีไม่พ้น… หนีไม่พ้นหรอกไอ้หนุ่ม!” ลุงบุญตะโกน… “แกทำให้เธอ… ‘อับอาย’!” “เธอต้องการ ‘ของจริง’ ไม่ใช่ของราคาถูก! เธอต้องการความจริงใจ!”
อาร์ตมองลงไปในน้ำ… ใบหน้าของเมย์… หายไปแล้ว แต่… น้ำ… มัน… “ดำ” ดำ… สนิท… และ… มัน… “มีอะไร” มี… อะไรบางอย่าง… ที่… “เคลื่อนไหว” อยู่ใต้ผิวน้ำ…
“จ๋อม… จ๋อม… จ๋อม…” เสียง… เหมือนฟองอากาศขนาดใหญ่… กำลังผุดขึ้นมา… รอบๆ เรือ… และ… “พรึ่บ!” เงา… เงา… สีขาว… ซีด… วูบขึ้นมา… เหนือผิวน้ำ! มันคือ… “มือ”
มือ… ที่ขาว… ซีด… เปียก… เหี่ยวย่น… และ… “เย็น” มัน… โผล่ขึ้นมา… คว้าขอบเรือ! หนึ่ง… สอง… สาม… หลายมือ… ผุดขึ้นมา… จากทุกทิศทาง!
“อ๊ากกก!” อาร์ตกรีดร้อง เขาเตะ… เตะมือที่คว้าเรือไว้… มือเหล่านั้น… ไม่ใช่ของเมย์คนเดียว! มันคือ… มือของ… “ใครต่อใคร” มือของ… คนที่ตายในแม่น้ำแห่งนี้! มือของ… “เหล่าวิญญาณ… ที่หิวโหย”
“เขา… เขามา… เอา… แก!” ลุงบุญ… ตะโกน… เสียงสั่น… มือยังคงพาย… แต่… พาย… ไม่ไปไหน… “จงอยู่กับน้ำ…!”
มือ… หลายคู่… พยายาม… “ปีน” ปีน… ขึ้นมาบนเรือ… อาร์ต… เห็น… ใบหน้า… ที่โผล่ขึ้นมา… ใบหน้า… ที่ซีดเซียว… ผม… ที่เปียก… ใบหน้า… ที่… เต็มไปด้วย… “น้ำ” น้ำ… ที่ไหล… ออกจาก… ดวงตา… ไหล… ออกจาก… ปาก…
“คืน… มา!” (คืนมา) เสียง… ประสาน… ของ… วิญญาณ… ดัง… ก้อง… อยู่… ใต้… สะพาน… ราวกับ… บทเพลง… แห่ง… ความตาย…
“ไม่! กู… ไม่ให้!” อาร์ต… คว้า… ไม้พายสำรอง… ในเรือ… ตี… ตีลงไป… ที่… มือ… ที่… กำลัง… คว้า… อยู่… “ผัวะ! ผัวะ! ผัวะ!” ไม้พาย… กระทบ… กับ… เนื้อ… ที่… เย็นชืด… แต่… มัน… ไม่… รู้สึก… เจ็บ… มือ… เหล่านั้น… ไม่… ปล่อย…
“ไอ้หนุ่ม! อย่า… ทำ… ร้าย… พวกเขา!” ลุงบุญ… ร้องห้าม… “พวกเขา… ต้องการ… แค่… ส่วน… ของ… พวกเขา… คืน!”
“ส่วนของพวกเขา… คือ… ชีวิต… กู!” อาร์ต… ตะโกน… เขา… ตี… ซ้ำๆ… ตี… ไปที่… ใบหน้า… ที่… อยู่… ใกล้… ที่สุด… ตี… ไปที่… ดวงตา… ที่… ว่างเปล่า…
และ… ใน… จังหวะนั้น… เรือ… ก็… “เอียง” เอียง… วูบ! ลุงบุญ… เสียหลัก… “อ๊าก!” แก… ล้ม… หัว… กระแทก… ขอบเรือ… “ตุ้บ!” สลบ… ไป… ทันที…
อาร์ต… ตกใจ! “ลุง! ลุงบุญ!” เขา… พยายาม… จะ… ช่วย… แต่… มือ… หลาย… คู่… ก็… คว้า… ตัว… เขา… ไว้… แน่น… “จ๊วบ!” นิ้ว… ที่… เย็นเฉียบ… ของ… เมย์… คว้า… ข้อเท้า… ของ… เขา… จาก… ใต้… น้ำ… และ… “ดึง” ดึง… อย่าง… แรง!
“โครมมมมมม!” เรือ… พลิก… คว่ำ! น้ำ… สีดำ… เย็น… เฉียบ… ทะลัก… เข้า… ปอด… อาร์ต… สำลัก… เขา… ถูก… ลาก… ลง… ไป… ใต้น้ำ… ความ… มืด… มิด… กลืน… กิน… ทุก… สิ่ง…
เขา… ดิ้นรน… เขา… เตะ… เขา… ต่อย… แต่… มือ… ที่… พันธนาการ… เขา… ไว้… มัน… มาก… เกินไป… มัน… เป็น… ร้อย… เป็น… พัน… มือ… ที่… มาจาก… ความมืด… มัน… ดึง… เขา… ลง… ไป… เรื่อยๆ…
เขา… มอง… ขึ้น… ไป… เห็น… แสง… สว่าง… ของ… ผิวน้ำ… มัน… อยู่… ไกล… แสน… ไกล… เหมือน… ความหวัง… ที่… ริบหรี่… เขา… อยาก… จะ… ไป… ให้ถึง… แต่… ทำ… ไม่… ได้…
ดอกมะลิ… ดอกมะลิ… นับ… ล้าน… ดอก… พัด… ผ่าน… หน้า… เขา… มัน… ไม่ได้… หอม… มัน… เหม็น… มัน… เป็น… “พายุ” พายุ… ที่… ทำจาก… ดอกไม้… ที่… เน่าเปื่อย… มัน… พัน… รอบ… ตัวเขา… แน่น… จน… เขา… หายใจ… ไม่… ออก…
และ… ใน… ความมืด… นั้น… เขา… เห็น… เธอ… เมย์… เธอ… ลอย… อยู่… ตรงหน้า… เขา… เธอ… ไม่… ยิ้ม… เธอ… ไม่… โกรธ… เธอ… แค่… “ว่างเปล่า” และ… “เย็นชา”
เธอ… เอื้อมมือ… มา… ที่… คอ… เขา… มือ… ที่… เคย… คว้า… ข้อเท้า… ของ… เขา… บัดนี้… มัน… กำลัง… “บีบ” บีบ… คอ… เขา… ช้าๆ… แน่น… ขึ้น… เรื่อยๆ…
อาร์ต… พยายาม… จะ… สู้… แต่… ร่างกาย… ของเขา… ไม่… มี… แรง… แล้ว… ปอด… ของเขา… “ไหม้” เขา… กำลัง… จะ… ตาย…
ใน… วินาที… สุดท้าย… ก่อน… ที่… โลก… จะ… ดับ… เขา… ได้ยิน… เสียง… กระซิบ… ที่… ดัง… ก้อง… ใน… หัว…
“แก… ต้อง… ‘แลก’… ” (แกต้องแลก)
และ… แล้ว… ความมืด… ก็… กลืน… กิน… ทุก… สิ่ง… แสง… สว่าง… หายไป… เสียง… หายไป… ความรู้สึก… หายไป… เหลือ… เพียง… ความ… “เย็น” ที่… ว่างเปล่า…
…
ลุงบุญ… ตื่น… ขึ้นมา… เขา… สำลัก… ไอ… “แค่ก… แค่ก…” เขา… อยู่… บน… ตลิ่ง… ใต้… สะพาน… ผ้า… ขี้ริ้ว… เปียก… น้ำ… ถูก… พาด… อยู่… บน… หน้าผาก… เขา… งงงวย… เขา… มอง… ไปรอบ… ตัว… เห็น… เรือ… คว่ำ… ลอย… เกย… ตื้น… อยู่… ไม่… ไกล…
“อาร์ต… ” แก… เรียก… เสียง… แผ่ว… “ไอ้หนุ่ม… ” ไม่มี… เสียง… ตอบ… กลับ… มี… เพียง… เสียง… น้ำ… ที่… ไหล… เอื่อยๆ… และ… เสียง… รถยนต์… บน… สะพาน…
ลุงบุญ… พยุง… ตัวเอง… ลุกขึ้น… เดิน… ไปที่… ริมน้ำ… จ้อง… มอง… ผิวน้ำ… สี… เขียว… เข้ม… ที่… นิ่ง… สงบ… แล้ว… “หาย… ไป… แล้ว… ” แก… พึมพำ… “แม่น้ำ… ได้… ของ… ที่… ต้องการ… แล้ว… “
“ติ๋ง…” เสียง… เล็กๆ… ดัง… ขึ้น… จาก… โคลน… ริม… ตลิ่ง… ลุงบุญ… ก้มลง… มอง… เห็น… บางอย่าง… ที่… “ลอย” ลอย… อยู่… บน… ผิวน้ำ… โคลน… ที่… เจิ่ง… นอง… มัน… คือ… “รูปถ่าย” รูปถ่าย… ของ… เมย์… ที่… อาร์ต… เคย… เหยียบ… มัน… หลุด… ออกมา… จาก… โคลน… แล้ว… “ลอย” ขึ้นมา… เอง… อย่าง… ช้าๆ…
รูปถ่าย… นั้น… สะอาด… แล้ว… โคลน… ที่… เคย… เปื้อน… หายไป… รอยยิ้ม… ของ… เมย์… บน… รูป… ถ่าย… มัน… ดู… “ผ่อนคลาย” มัน… ดู… “มีความสุข” เป็น… ครั้ง… แรก… ที่… ลุงบุญ… เห็น… รอยยิ้ม… ที่… แท้จริง… จาก… เธอ…
“เขา… แลก… ให้… แก… แล้ว… นะ… หนู… เมย์… ” ลุงบุญ… พึมพำ… หยิบ… รูปถ่าย… นั้น… ขึ้นมา… เขา… มอง… รูป… นั้น… แล้ว… มอง… ไปที่… แม่น้ำ… ที่… นิ่ง… สงบ…
“จ๋อม…” เสียง… เล็กๆ… อีก… ครั้ง… ลุงบุญ… หันไป… มอง… เห็น… เหรียญ… สิบ… บาท… หนึ่ง… เหรียญ… ที่… เปื้อน… โคลน… กำลัง… “กลิ้ง” กลิ้ง… ออกมา… จาก… กระเป๋า… กางเกง… ของ… เขา… (กระเป๋าที่อาร์ตเพิ่งนับเงิน) เหรียญ… นั้น… กลิ้ง… ช้าๆ… ไปที่… ริม… ตลิ่ง… และ… “ตกลง” ไป… ใน… น้ำ… “แปละ!”
ลุงบุญ… เบิกตา… เล็กน้อย… “เจ้าพระยา… ไม่เคย… ให้… ใคร… ฟรีๆ… ” แก… ถอนหายใจ… เขย่า… กระเป๋า… กางเกง… ที่… เหลือ… แต่… เงิน… สามสิบห้าบาท… ที่… อาร์ต… เหลือ… ไว้… ให้…
ลุงบุญ… นั่งนิ่งอยู่ในเรือ เรือของแก… ที่ถูกซ่อมแซมอย่างลวกๆ ยังคงมีร่องรอยของการต่อสู้ที่รุนแรงเมื่อวานนี้ แกกำลังพายเรือ… พายเรือ… ไปตามตลิ่งของแม่น้ำ ไม่ใช่เพื่อเก็บเหรียญอีกต่อไป แต่เพื่อตามหา… ความจริง
ในกระเป๋าเสื้อของแก… มีรูปถ่ายของ เมย์ (May) ที่ถูกน้ำซะจนสะอาดแล้ว รอยยิ้มของเธอในรูป… ดูเป็นสุขอย่างน่าประหลาด มันคือรอยยิ้มที่แตกต่างจากความว่างเปล่าที่แกเห็นเมื่อเธอมาปรากฏตัวต่อหน้า อาร์ต (Art)
ลุงบุญรู้… รู้ว่าเกิดอะไรขึ้นกับอาร์ต แม่น้ำ… ไม่เคยปล่อยใครไปฟรีๆ อาร์ตได้ใช้ “ชีวิต” ของเขา… แลกกับ “ความรำลึก” ที่เขาขโมยไป ความรู้สึกผิด… มันเปลี่ยนจากความโลภ… เป็นการเสียสละ นั่นคือ… การชดใช้ (Karma)
แต่… สิ่งที่หนักอึ้งในใจลุงบุญ… ไม่ใช่ชะตากรรมของอาร์ต แต่เป็น… ผู้เป็นแม่
แกต้องไป… ไปหาแม่ของเมย์ คนที่ลอยกระทงที่สวยงามนั้น… คนที่ใส่ความรักและความหวังไว้ในดอกมะลิทุกดอก… คนที่ต้องได้รับคำตอบ… ที่คู่ควร
ลุงบุญขึ้นฝั่ง… แกซ่อนเรือไว้ในซอกตอม่อ… แล้วเดิน… เดิน… เข้าไปในตรอก… ที่อยู่ลึกเข้าไปในเมือง
ที่แห่งนั้น… คือห้องเช่าเล็กๆ… ที่มีกลิ่นอับและฝุ่นควัน แกถามหาบ้านของ แม่พลอย (Mẹ Ploi) ชื่อของแม่เมย์… ที่แกเคยได้ยินจากคนในตลาด
ในที่สุด… แกก็ยืนอยู่หน้าห้องเช่าเก่าๆ ห้องหนึ่ง ประตูไม้… ที่ทาสีฟ้าหลุดร่อน แกเคาะ… “ก๊อก… ก๊อก… ก๊อก…”
เสียงตอบรับ… เป็นเสียงที่แหบพร่าและอ่อนแรง… “ใครคะ… “
“ผม… ลุงบุญ… คนขับเรือเก่า… ที่ใต้สะพานครับ” ลุงบุญตอบ… เสียงนุ่มนวลที่สุดเท่าที่แกเคยพูด
ประตูเปิดออก… หญิงวัยกลางคน… ใบหน้าเหนื่อยล้า… ดวงตาบวมช้ำ… เหมือนคนที่ร้องไห้มาหลายวัน นี่คือ แม่พลอย…
“ลุงมีอะไรกับดิฉันคะ… ” แม่พลอยถาม… เสียงของเธอเต็มไปด้วยความเศร้า
ลุงบุญ… ก้าวเข้าไปในห้อง… ห้องเล็กๆ ที่มีรูปถ่ายของเมย์วางอยู่บนหิ้ง เมย์ในชุดนักเรียน… เมย์กำลังยิ้ม… อย่างสดใส… รอยยิ้มนั้น… มันช่างตรงกันข้ามกับรอยยิ้มในรูปที่แกถืออยู่ในมือ
“ผมมาเรื่อง… กระทง… ครับ” ลุงบุญพูด… แม่พลอย… น้ำตาคลอเบ้าทันที “กระทง… ลูกสาวดิฉัน… ” “ดิฉันลอยไปให้… เมื่อคืน… ลุงเห็นใช่ไหมคะ… มัน… สวยไหมคะ” เธอถาม… อย่างมีความหวัง… ราวกับว่า… ความสวยงามของกระทง… จะช่วยให้ลูกสาวได้รับความสุข
ลุงบุญ… นั่งลงบนพื้น… แกหยิบรูปถ่ายในกระเป๋าออกมา… รูปถ่ายของเมย์… ที่เคยเปื้อนโคลน…
“คุณพลอยครับ… ผมมีบางอย่าง… จะมาให้คุณดู… “
แม่พลอยรับรูปถ่ายนั้น… เธอจ้องมอง… รูป… ที่เธอใส่ไว้ในกระทง… เธอจำได้… “ทำไม… ทำไมมันมาอยู่กับลุงได้คะ… “
ลุงบุญ… ถอนหายใจ… “เมื่อคืน… มันเกิดเรื่องไม่ดีขึ้นครับ… มีคน… ไปลักขโมยกระทงของหนูเมย์…”
แม่พลอย… ร้องไห้โฮ… “ไม่… ทำไมทำอย่างนั้น… ทำไมใจร้ายอย่างนั้น… แค่กระทงใบเดียว… ทำไมต้องขโมยความรำลึกของดิฉันไป!” เธอทุบพื้น… อย่างเจ็บปวด…
“ใจเย็นครับคุณพลอย… ฟังผมก่อน…” ลุงบุญ… ปล่อยให้เธอร้องไห้สักพัก…
“ไอ้หนุ่มที่ขโมยไป… มันจนมาก… มันหิวมาก… มันไม่รู้หรอกว่านั่นคือกระทงของคนตาย… ” “แต่มัน… มันสำนึกผิดแล้ว… ” “เมื่อมันรู้ว่านั่นคือของถวายให้ดวงวิญญาณ… มันก็กลัวมาก… มันพยายาม… ที่จะ ‘คืน’ “
“คืนอะไรคะ! มันคืนได้ยังไง! มันทำลายของลูกสาวดิฉันไปแล้ว!”
ลุงบุญ… จ้องมองแม่พลอย… แกต้องตัดสินใจ… จะบอกความจริง… ที่น่าสะพรึงกลัว… ว่าอาร์ตตายแล้ว… หรือจะ… สร้างความจริงใหม่… ที่จะช่วยปลดปล่อยทั้งคนเป็นและคนตาย…
ลุงบุญเลือก… ความเมตตา
“มัน… คืนแล้วครับคุณพลอย” “มัน… ชดใช้ ด้วยสิ่งที่ยิ่งใหญ่กว่าเงินทอง…”
“อะไรคะ! มันชดใช้ด้วยอะไร!”
“มัน… ซ่อมแซม กระทงใบนั้น… ด้วยมือของมันเอง” ลุงบุญพูด… เสียงหนักแน่น… “มันไม่ได้ซื้ออันใหม่ราคาถูกมาให้หรอก… แต่เมื่อมันเห็นว่ากระทงถูกทำลาย… มันก็รู้สึกผิด… มันใช้ดอกไม้ที่เหลือ… ใช้ใบตอง… เย็บซ่อมมัน… อย่างประณีต… ก่อนที่มันจะเอาไปลอย… กลับไปที่เดิม… ที่หนูเมย์อยู่…”
“และ… ” ลุงบุญ… ชี้ไปที่รูปถ่ายในมือแม่พลอย… “มันใส่รูปนี้กลับเข้าไป… ในกระทง… ก่อนที่มันจะลอย… มันอธิษฐาน… ขอให้หนูเมย์… รับมันไว้ ขอให้หนูเมย์… รับรู้ถึงความรักของแม่… และให้อภัย… มัน”
“แล้ว… แล้วเกิดอะไรขึ้นคะ… ” แม่พลอยถาม… อย่างลืมหายใจ… เธอกำลังสับสนระหว่างความเจ็บปวด… กับความหวังใหม่
“ผมเห็นครับคุณพลอย… ผมเห็นด้วยตาของผมเอง” “เมื่อไอ้หนุ่มมันลอยกระทงที่ถูกซ่อมแซมนั้นลงไป… ” “กระทงนั้น… ลอยไปอย่างสงบ… ไม่ได้จม… ไม่ได้คว่ำ… ” “และ… ” ลุงบุญ… ลดเสียงลง… กระซิบ… “ผมเห็น… แสงสว่าง… แสงสีขาวนวล… สว่างวาบขึ้นมาจากน้ำ… ก่อนที่กระทง… จะลอยหายไป… อย่างรวดเร็ว… เหมือน… มีคน… ดึงมันไป“
“นั่นคือ… ” ลุงบุญ… จ้องตาแม่พลอย… “นั่นคือ… หนูเมย์รับมันไว้แล้ว” “หนูเมย์… ไม่โกรธอีกต่อไป… เธอ… ปลดปล่อย แล้ว” “เธอ… ได้รับ… ความรำลึกที่สมบูรณ์… จากคุณ… แล้ว”
แม่พลอย… นั่งนิ่ง… เธอ… มองรูปถ่าย… มองรอยยิ้มที่ผ่อนคลายของลูกสาว… เธอ… ปล่อยโฮ… อีกครั้ง… แต่ครั้งนี้… มันเป็น… น้ำตาแห่งความโล่งใจ
“จริงเหรอคะลุง… จริงเหรอคะ… ” “จริงครับคุณพลอย” ลุงบุญย้ำ… “ผมอยู่กับแม่น้ำมาทั้งชีวิต… แม่น้ำ… ไม่เคยโกหกผม… ถ้าเธอไม่รับ… รูปนี้… จะไม่มีวันกลับมาหาคุณได้” “แต่ตอนนี้… เธอส่งรูปนี้… กลับมาให้แม่… เพื่อบอกว่า… เธอไปดีแล้ว… และคุณ… ไม่ต้องลอยกระทงให้เธออีกต่อไป…“
แม่พลอย… กอดรูปถ่ายนั้นไว้แน่น… “เมย์… ลูกแม่… เมย์…” เธอพร่ำเรียก… ความทุกข์ทรมาน… ที่กัดกินเธอมาหนึ่งปีเต็ม… ได้ถูก… ชดใช้… ด้วยคำโกหก… ที่เต็มไปด้วย… ความรัก… ของลุงบุญ
ลุงบุญลุกขึ้นยืน… แกเดินไปที่ประตู… “คุณพลอยครับ… ชีวิตต้องเดินต่อไป… คุณ… ได้ทำในสิ่งที่แม่จะทำได้แล้ว… ส่วนของหนูเมย์… ได้ถูกส่งไปอย่างสมบูรณ์แล้ว”
ก่อนที่แกจะจากไป… แกเหลือบไปเห็น… บนพื้น… มีเหรียญสิบ… เหรียญสิบ… ที่เปื้อนโคลน… ที่อาร์ต… ใช้ซื้อกระทงอันใหม่… (ซึ่งลุงบุญรู้ว่ามันถูกปฏิเสธ) เหรียญนั้น… มัน… กลิ้ง… กลิ้ง… ออกมาจาก… มุมห้อง… ไป… หยุด… อยู่… ที่… เท้า… ของ… แม่พลอย…
แม่พลอย… ก้มลงเก็บ… เธอ… แปลกใจ… “เงินอะไรคะเนี่ย… “
ลุงบุญ… ไม่ตอบ… แก… ยิ้ม… รอยยิ้มที่เต็มไปด้วย… ความเหนื่อยล้า… และความเข้าใจ แก… มอง… เหรียญ… นั้น… มันคือ… ค่าตอบแทน ค่าตอบแทน… ของอาร์ต… ที่แม่น้ำ… ไม่ยอมรับ… และส่ง… คืน… มาให้… แต่… ลุงบุญ… เลือกที่จะไม่พูด… ปล่อยให้… เงิน… ก้อนนี้… เป็น… ของขวัญ… ชิ้นสุดท้าย… จาก… ลูกชายที่ไม่รู้ตัว… ให้… แม่ที่สูญเสีย…
“ดูแลตัวเองนะครับคุณพลอย…” ลุงบุญ… เดินออกไป… ปิดประตู… ทิ้งให้แม่พลอย… อยู่กับ… รูปถ่าย… และ… สันติสุข… ที่เธอได้รับ… จากการแลกเปลี่ยน… ที่เธอ… ไม่เคยรู้…
ลุงบุญเดินกลับมายังริมแม่น้ำ เขาไม่ได้รู้สึกดีขึ้น… แม้ว่าเขาจะมอบสันติสุขให้กับแม่พลอยได้แล้ว แต่สันติสุขนั้น… มันถูกสร้างขึ้นจาก การโกหกที่ขาวสะอาด และมันถูกแลกมาด้วย ชีวิต ของเด็กหนุ่มคนหนึ่ง
แกเดินลงไปในเรือ… หยิบไม้พายขึ้นมา… วันนี้… แม่น้ำเจ้าพระยา… ดูสงบ… สงบกว่าที่เคยเป็นมาตั้งแต่คืนลอยกระทง
แกพายเรือ… มุ่งหน้าไป… ที่กระท่อมผุพังของตัวเอง… กระท่อมที่ตั้งอยู่ริมน้ำ… เหมือนส่วนต่อขยายของแม่น้ำ
แกนั่งลงที่หน้าต่าง… จ้องมองผิวน้ำที่สะท้อนแสงอาทิตย์ยามบ่าย ความเงียบ… มันเข้ามาแทนที่เสียงกรีดร้อง… เสียงปั่นป่วน… และเสียงคร่ำครวญของวิญญาณ
ลุงบุญหลับตา… เขานึกถึง… อาร์ต (Art) เด็กหนุ่มผู้หิวโหย… ที่ความโลภเพียงเล็กน้อย… นำพาเขาไปสู่… การชดใช้… ที่ยิ่งใหญ่เกินตัว
แกไม่ได้เกลียดอาร์ต… แก… สงสาร สงสาร… ที่เขาต้องเผชิญกับ ความจริง ของแม่น้ำ… ความจริงที่ว่า… เมื่อแกเอาไป… แกต้องคืนให้มากกว่าเดิม
แกล้วงมือเข้าไปในกระเป๋าเสื้อ… สัมผัสถึง… เหรียญ… สามสิบห้าบาท เงิน… ที่เหลืออยู่… จากเงินแปดสิบห้าบาท… ที่อาร์ตขโมยมา… เงิน… ที่แม่พลอย… ไม่ได้รับรู้ถึงที่มา…
ลุงบุญ… กำเหรียญนั้นไว้แน่น… เงินก้อนนี้… มัน หนักอึ้ง มันหนักกว่าเงินทุกก้อนที่เขาเคยเก็บได้จากกระทงที่ลอยน้ำมาทั้งชีวิต เพราะนี่คือ… เงินของคนตาย… เงิน… ที่ถูก ปฏิเสธ… จากแม่น้ำ
แกเดินไปที่มุมห้อง… หยิบ… โถดินเผา เก่าๆ ขึ้นมา โถ… ที่ใช้เก็บเหรียญ… เหรียญที่แกเก็บได้จากกระทง… ตลอดหลายปีที่ผ่านมา
แกนั่งลง… ค่อยๆ… เทเหรียญ ในโถออกมา… เสียง… “แกร๊ก… แกร๊ก…” มันคือ… เสียงแห่งบาป… และ ความหวัง… ของผู้คน
เงิน… มากมาย… แต่ไม่มีเหรียญไหน… ที่ทำให้เขารู้สึก… หนักใจ เท่าเหรียญสามสิบห้าบาทนี้
ลุงบุญ… แยกเหรียญสามสิบห้าบาท… วางไว้ข้างๆ…
เขา… ต้องทำอะไรบางอย่าง กับเงินก้อนนี้ เงินก้อนนี้… คือ เงา ของอาร์ต ถ้าเงินยังอยู่กับเขา… อาร์ต… ก็จะยัง… ไม่สงบ
เขา… มองออกไปนอกหน้าต่าง… เห็นคนงานก่อสร้าง… กำลังทำงานบนสะพาน… เห็นเรือขนส่ง… กำลังแล่นผ่าน… ชีวิต… ยังคงดำเนินต่อไป… แต่ชีวิตของอาร์ต… ได้หยุดลงไปแล้ว
“จะเอาเงิน… ไปทำบุญ… ให้มัน… ดีไหม…” ลุงบุญคิด… แต่… เขารู้… เมย์… ไม่ได้ต้องการ… บุญ เธอต้องการ… ความจริงใจ
และ… อาร์ต… ไม่เคยมีความจริงใจ… ในการคืนกระทง เขา… คืน… เพราะความ กลัว เขา… คืน… เพราะอยาก รอด
ลุงบุญ… รู้ดี เพราะนั่นคือ… ชะตากรรมของคนริมน้ำ… ที่ต้องหาเลี้ยงชีพ… ด้วยการเก็บ… “เศษเดน” ของความเชื่อ…
แก… ถอนหายใจยาว… แล้วเดินไปที่… มุมห้องอีกด้าน มุมที่มืด… มุมที่… แกไม่ค่อยอยากจะเข้าไป
ที่นั่น… มี… ไม้แกะสลัก… รูปร่างแปลกๆ… มันคือ… รูปปั้นเทวดา… ที่ถูกทำลาย… เหลือเพียง… ดวงตาที่ว่างเปล่า
ลุงบุญ… คุกเข่าลง… แก… พูดคุย… กับรูปปั้นนั้น… รูปปั้นที่แกเชื่อว่าเป็น… ผู้เฝ้าแห่งแม่น้ำ
“ท่านผู้เฝ้า… ท่านต้องรับรู้…” “ไอ้หนุ่มอาร์ต… มันได้ชดใช้แล้ว…” “เขา… แลกตัวเอง… เพื่อคืนความสงบสุขให้แก่เมย์”
“แต่เงินนี่… ” ลุงบุญ… ยกเหรียญสามสิบห้าบาทขึ้นมา… “เงินก้อนนี้… ไม่สงบ” “มันคือ… ส่วนที่เหลือ… ของความโลภ… ที่แม่น้ำไม่ต้องการ”
“ท่านต้องให้ข้า… จัดการ… มันอย่างเหมาะสม”
ลุงบุญนั่งนิ่ง… รอ… รอการตอบสนอง… แต่… มีเพียง… ความเงียบ…
แก… ตัดสินใจ เขา… ต้องปลดปล่อยเงินก้อนนี้
แก… เดินกลับไปที่เรือ… นำเอา… ข้าวตอกดอกไม้… ที่เตรียมไว้สำหรับทำบุญประจำเดือน… นำเอา… ธูปเทียน… ที่เหลืออยู่…
แก… พายเรือ… ออกไป… ที่… จุดเดิม… ใต้สะพาน จุดที่… อาร์ต… ถูกดึงลงไป…
ลุงบุญ… จุดธูป… จุดเทียน… ไม่ใช่ เพื่อขอพร… แต่… เพื่อทำ พิธีสุดท้าย…
แก… พนมมือ… วางข้าวตอกดอกไม้… ลงบนผิวน้ำ… “ข้าแต่… ท่านผู้เฝ้า… และดวงวิญญาณทั้งหลาย…” “ขอ… รับเอา… สิ่งที่เหลืออยู่… ของอาร์ต… ไปด้วย”
แก… เทเหรียญสามสิบห้าบาท… ลงบนผิวน้ำ เหรียญ… จมดิ่ง… ลงไป… เสียง… “จ๋อม… จ๋อม…” เป็นเสียง… สุดท้าย… ของ… อาร์ต… เสียง… ที่บอกว่า… เขาจากไปอย่างสมบูรณ์แล้ว
ลุงบุญ… จ้องมองผิวน้ำ… ผิวน้ำ… ปั่นป่วน… เล็กน้อย… ก่อนที่จะ… สงบลง…
แก… พายเรือกลับ… วันนี้… แกไม่ได้รู้สึก… หนาว แก… รู้สึก… หนัก หนัก… กับภาระที่ต้อง… แบกรับความจริง… ไว้คนเดียว
ความจริงที่ว่า… เมย์… ได้รับการปลดปล่อย… ด้วย ความตาย ของอาร์ต แม่พลอย… ได้รับการปลดปล่อย… ด้วย คำโกหก ของเขา และตัวเขาเอง… ลุงบุญ… ต้องอยู่… เพื่อ… เฝ้าดูแม่น้ำ… และ… เฝ้าดูความลับ… ที่ไม่มีใครรู้…
เมื่อกลับถึงกระท่อม… แก… นั่งลง… ที่หน้าต่าง… แก… มองแม่น้ำ… มันยังคง… ไหล… ไหล… และ… ไหล… เหมือน… เวลา… ที่ไม่เคยหยุด… และ… ชดใช้… ให้แก่ใคร
ลุงบุญ… หยิบ… เหรียญ… ที่เหลืออยู่ในโถ… เหรียญ… ที่แก… เก็บสะสมมานาน… แก… มอง… แล้ว… แก… ยิ้ม… รอยยิ้มที่… ขมขื่น…
เขา… รู้แล้ว รู้แล้วว่า… เงิน… ทุกบาท… ที่เขาเก็บได้จากกระทง… มันคือ… การพนัน… มันคือ… การยืม… ยืม… จาก… ความเชื่อ… ของคนอื่น ยืม… จาก… ความหวัง… ของคนตาย
แก… ตัดสินใจ แก… จะไม่… เก็บเหรียญ… จากกระทงอีกต่อไป แก… จะปล่อยให้… แม่น้ำ… รับ… ส่วนของมัน… ไป…
แก… ลุกขึ้น… เดินไปที่… โถดินเผา… เทเหรียญ… ทั้งหมด… ออกมา… เหรียญ… มากมาย… กองอยู่… บนพื้น…
แก… กวาด… ทั้งหมด… ลงไป… ใน… แม่น้ำ… “จ๋อม! จ๋อม! จ๋อม!” เสียง… ปลดปล่อย… เสียง… ที่บอกว่า… “กู… ไม่เอา… แล้ว!” “ให้… แม่น้ำ… เอาไป!”
ลุงบุญ… มอง… ผิวน้ำ… ที่… ว่างเปล่า…
แก… เบาตัว… ลง… เหมือน… ภาระหนักอึ้ง… ได้หลุด… ออกไป… แต่… แก… รู้ดี แก… ยังคงเป็น… คนริมน้ำ… แก… ยังคงเป็น… ผู้เฝ้า… แก… ยังคงต้อง… พายเรือ…
แก… หยิบไม้พาย… พายเรือ… ออกไป… สู่… กลางแม่น้ำ… วันนี้… แก… พาย… อย่าง… ช้าๆ… อย่าง… ระมัดระวัง… อย่าง… เคารพ… เคารพ… ต่อ… ความตาย… เคารพ… ต่อ… ความลับ… เคารพ… ต่อ… การชดใช้…
สามเดือนผ่านไป… ฤดูร้อนของกรุงเทพมหานคร… แผดเผาจนถนนลาดยาง… ร้อนระอุ
แม่น้ำเจ้าพระยา… ลดระดับลง… เผยให้เห็น… ตลิ่งโคลน… ที่กว้างขึ้น แต่… แม่น้ำยังคง… ไหล… ไหล… อย่างสงบ… เหมือน… ไม่มีอะไรเกิดขึ้น
ลุงบุญ… นั่งอยู่ในเรือ… ที่ซ่อมแซม… อย่างดีแล้ว เรือลำนี้… ว่างเปล่า ไม่มี… แห… ไม่มี… ตะขอเกี่ยว… ไม่มี… โถดินเผา… สำหรับเก็บเหรียญ
แก… พายเรือ พาย… ไปตามความเคยชิน… พาย… ในช่วงเวลาที่… แดดร่มลมตก แก… พาย… เพื่อ… เฝ้าดู… เฝ้าดู… ชีวิต… เฝ้าดู… แม่น้ำ…
ลุงบุญ… ไม่ได้… เก็บกระทงอีก แต่… คนอื่น… ก็ยังทำอยู่ เขามองเห็น… เด็กหนุ่มคนใหม่… ที่… หิวโหย… เดินเลียบตลิ่ง… มองหากระทง… ที่ลอยมาติด… เด็กหนุ่มคนนั้น… เหมือน… อาร์ต (Art) ในอดีต… ความหิว… ที่ไม่มีวันตาย
ลุงบุญ… ไม่เข้าไปยุ่ง แก… ปล่อยให้… ชะตากรรม… ของ… แม่น้ำ… ดำเนินไป… แก… รู้ว่า… ทุกคน… ต้องเรียนรู้… ด้วยตัวเอง
แกพายเรือ… ผ่าน… ใต้สะพานพระรามแปด เงาของสะพาน… ยังคงทอดลงมา… เหมือน… รอยแผลเป็น… บนผิวน้ำ
ที่จุด… ใต้ตอม่อเดิม… ที่อาร์ตถูกดึงลงไป… น้ำ… ดู… ดำมืด… กว่าที่อื่น และ… เย็นกว่า… ที่อื่น ลุงบุญ… มักจะ… หยุดเรือ… ตรงนั้น… แล้ว… จุดธูปดอกเดียว… เพื่อ… รำลึก… ถึง… เหยื่อ… ที่… แม่น้ำ… ได้… พราก… ไป
แก… ไม่สวดมนต์… แก… แค่… เงียบ… แล้วปล่อยให้… กลิ่นธูป… ลอย… จม… ลงไป… ใน… ความมืด…
…
ลุงบุญ… พายเรือ… กลับ… เขา… ตัดสินใจ… จะไปเยี่ยม… แม่พลอย (Mẹ Ploi) อีกครั้ง…
แก… เดินเข้าไปในตรอกเดิม… ไปที่… ห้องเช่า… ห้องนั้น ห้องที่… เคยเต็มไปด้วยความเศร้า… และ… ความหวังที่ริบหรี่
แก… เคาะประตู “ก๊อก… ก๊อก…”
เสียงเปิดประตู… ครั้งนี้… ไม่ใช่เสียงที่… อ่อนแรง… แต่… เป็นเสียงที่… นุ่มนวล… และ… สงบ
แม่พลอย… เปิดประตู เธอดู… ดีขึ้นมาก รอยยิ้มของเธอ… เป็นรอยยิ้มที่… แท้จริง… ไม่ใช่… รอยยิ้มที่ปกปิดความเศร้า
“อ้าว… ลุงบุญ… เข้ามาสิคะ” เธอต้อนรับ… ด้วยความยินดี
ลุงบุญ… ก้าวเข้าไปในห้อง ห้องยังคง… เล็ก… แต่… สะอาด… ขึ้นมาก มี… แสงสว่าง… และ… ความอบอุ่น
แม่พลอย… เชื้อเชิญให้แกนั่ง “ลุงสบายดีไหมคะ… ดิฉันไม่ได้เห็นลุงมานาน”
“สบายดีครับ… ผมแค่… พายเรือ… ไปตามหน้าที่” ลุงบุญตอบ
“ดิฉัน… ไปทำบุญให้เมย์แล้ว… ค่ะลุง” แม่พลอยบอก… “ดิฉันทำบุญใหญ่… ให้เธอไปสู่ภพภูมิที่ดี… ดิฉัน… ปล่อยวาง… ได้แล้วค่ะลุง”
เธอ… ชี้ไปที่หิ้ง… รูปถ่ายของเมย์… ยังคงอยู่… แต่… ตอนนี้… มี… แจกันดอกมะลิ… ที่… สดใหม่… วางอยู่ข้างๆ… ไม่ใช่ดอกไม้ปลอม ไม่ใช่กระทง แต่เป็น… การรำลึก… ที่บริสุทธิ์… ที่… ไม่ต้องหวังผล…
“ดีแล้วครับคุณพลอย… ดีแล้ว” ลุงบุญ… พยักหน้า… แก… รู้สึก… โล่งใจ คำโกหกของแก… ได้… ช่วยชีวิต… คนเป็น… และ… ปลดปล่อย… คนตาย…
“ลุงรู้ไหมคะ…” แม่พลอย… พูด… เธอยิ้ม… “ดิฉัน… ไม่ได้ลอยกระทงอีกเลย… ตั้งแต่วันนั้น” “ดิฉัน… ไม่จำเป็นต้องทำ… อีกต่อไป” “เหมือน… ลูกรับรู้… แล้วจริงๆ” “ดิฉัน… เชื่อ… ลุงค่ะ”
ลุงบุญ… เงียบไป… เขามอง… รอยยิ้ม… ของแม่พลอย รอยยิ้ม… ที่… อาร์ต… ได้… มอบ… ให้ โดยที่… ไม่มีใครรู้
“คุณพลอยครับ… ” ลุงบุญ… พูด… “ถ้า… เงิน… ที่คุณได้มา… ที่คุณ… เจอ… ในห้อง… มัน… เหลือ… อยู่…” “คุณ… เอาไปใช้… เถอะนะครับ” “ใช้มัน… ทำชีวิตของคุณให้ดีขึ้น” “มัน… เป็นของที่ส่งมาถึงคุณแล้ว“
แม่พลอย… พยักหน้า… “ดิฉันรู้ค่ะลุง… ดิฉันเอาไป… เรียนทำขนม… แล้วค่ะ” “ดิฉัน… จะไม่ร้องไห้… อีกต่อไป” “จะ… มีชีวิตอยู่… เพื่อ… ระลึกถึง… ลูกสาว”
ลุงบุญ… ลุกขึ้น… “ผมต้องไปแล้วครับ… แม่น้ำ… เรียกผม“
แก… เดินกลับออกมา… จาก… ตรอก… มุ่งหน้า… สู่… แม่น้ำ
บน… ตลิ่ง… มี… เด็กหนุ่ม… คนนั้น… ที่… หิวโหย… ยังคง… เดิน… อยู่… มอง… ผิวน้ำ… ด้วย… ความโลภ…
ลุงบุญ… พายเรือ… เข้าไปใกล้… เขา… จอดเรือ… แล้ว… เรียก… เด็กหนุ่มคนนั้น… “ไอ้หนุ่ม!…”
เด็กหนุ่ม… หันมา มองลุงบุญ… ด้วย… สายตาที่สงสัย
“มานี่… ” ลุงบุญ… พูด… “มา… ช่วยฉัน… ซ่อม… ท่าเรือ… นี่หน่อย” “ถ้า… ท่าเรือ… มัน… แข็งแรง… ผู้คน… ก็จะ… ปลอดภัย“
“ทำไม… ทำไมผมต้องทำด้วย” เด็กหนุ่ม… ถาม… อย่าง… ไม่พอใจ
“ฉัน… จะให้ค่าแรง… แก” ลุงบุญ… ตอบ… “ให้… ค่าแรง… ที่… สะอาด… ไม่… ใช่… เงิน… จาก… คนตาย“
เด็กหนุ่ม… ลังเล… มอง… เหรียญ… ในมือ… แล้ว… มอง… ใบหน้า… ที่… หนักแน่น… ของ… ลุงบุญ…
“ผม… ได้… เงิน… จริงเหรอ” เขาถาม…
“ได้สิ” ลุงบุญ… ยิ้ม… “แต่… แกต้องทำงาน… แลกมา” “และ… แกต้องรู้… ว่า… แม่น้ำ… ไม่ใช่… ที่หากิน… แต่… คือ… ชีวิต“
เด็กหนุ่ม… พยักหน้า เขา… ทิ้งเหรียญ… ที่… เขาเก็บได้… ลงบน… โคลนตม… แล้ว… เดิน… เข้ามาหา… ลุงบุญ
ลุงบุญ… ยื่น… ค้อน… ให้… เด็กหนุ่ม… ค้อน… ที่… หนักอึ้ง… “มานี่… เรียนรู้… วิธี… ทำงาน… เถอะ”
วงจร… มัน… ถูกเปลี่ยน… ไปแล้ว ความโลภ… ได้ถูก… ทดแทน… ด้วย… แรงงาน… ความตาย… ได้ถูก… ทดแทน… ด้วย… ชีวิต…
ลุงบุญ… พายเรือ… ออกไป… ทิ้งให้… เด็กหนุ่ม… กำลัง… ตอกตะปู… เสียง… “ปัง! ปัง!” ดัง… ก้อง… อยู่… ใต้… สะพานพระรามแปด…
เสียงนั้น… ไม่ใช่… เสียงแห่งความกลัว… แต่… เป็น… เสียงแห่งการเริ่มต้นใหม่… ภายใต้… การเฝ้าดู… ของ… แม่น้ำ… ที่… ไหล… ไป… อย่าง… ไม่สิ้นสุด…